Avrupa’da koronavirüs önlemleri hafifletiliyor

Brüksel'deki bir sığınma evindeki bir hemşire, dün kızını karşılamaya hazırlanan yaşlı kadının dudaklarıma ruj sürerken (EPA)
Brüksel'deki bir sığınma evindeki bir hemşire, dün kızını karşılamaya hazırlanan yaşlı kadının dudaklarıma ruj sürerken (EPA)
TT

Avrupa’da koronavirüs önlemleri hafifletiliyor

Brüksel'deki bir sığınma evindeki bir hemşire, dün kızını karşılamaya hazırlanan yaşlı kadının dudaklarıma ruj sürerken (EPA)
Brüksel'deki bir sığınma evindeki bir hemşire, dün kızını karşılamaya hazırlanan yaşlı kadının dudaklarıma ruj sürerken (EPA)

Avrupa, yeni tip koronavirüs (Kovid-19) sebebiyle haftalarca süren tecridin ardından İspanyollar ve İtalyanlar plaj ve yüzme havuzlarına döndü.  Virüs sebebiyle dünya üzerine en az 345 bin insan hayatını kaybetti.
Şarku’l Avsat’ın Reuters haber ajansından aktardığına göre, Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin dün genel izolasyon tedbirlerinin başlamasından bu yana Kremlin’de bir toplantı düzenledi. Toplantı, koronavirüs salgını sonrasında Rusya’nın bazı turistik merkezlerinin yeniden açılması ve kısıtlamaların hafifletilmesine izin verilebileceği açıklamasın ardından geldi. Rusya’da son 24 saatte 8 bin 946 yeni vakanın görülmesiyle, ülkedeki toplam vaka sayısı 353 bin 427’ye ulaştı. Yetkililer, virüs sebebiyle 92 kişinin de hayatını kaybettiğin, böylelikle toplam ölü sayısının 3 bin 633 olduğunu söyledi.
Rusya’da virüsün en çok görüldüğü yer olan başkent Moskova, genel izolasyonun 9. Haftasına giriyor. Moskova Belediye Başkanı Sergey Sobyanin, kısıtlamaları kaldırmak için henüz çok erken olduğunu ancak hükümet ofislerinin Pazartesi günü başlayarak başkentte açılmasına izin verileceğini aktardı.
Rusya Devlet Başkanı, 9 Mayıs’ta gerçekleşen ve ülkesinin 2. Dünya savaşı sırasında Nazi Almanyası üzerindeki zaferinin yıldönümü kutladığı günden bu yana ilk kez Kremlin’de görüldü. Putin, haftalardır Moskova'nın batısındaki evinde, eleştirmenlerinin sığınak olarak tanımladığı bir odadan hükümet toplantılarına başkanlık etti.
Brüksel'de, Avrupa Komisyonu, sınırların açılması ve Schengen bölgesinde hareket özgürlüğü sağlanması konusunda üye ülkelerle yapılan görüşmeler devam ediyor. AB Komisyonu Sözcüsü Stefan de Keersmaecker, bu konuyla ilgili istişarelerin Komisyon üyelerinin her Çarşamba günü haftalık toplantısında yapıldığını bildirdi. Fransa tarafından İngiltere ve İspanya'dan gelen insanlar için karantinaya yönelik karşılıklı tedbirler alma niyetiyle ilgili olarak, Komisyon,  vatandaşların herhangi bir ayrımcılığa maruz kalmamaları gerektiğini vurguladı.
AB Komisyon Sözcüsü bir sanal basın toplantısı sırasında gazetecilerin sorularını yanıtlarken, Avrupa Uygulama Otoritesi’nin, bu yıl yaz mevsiminde Avrupa Birliği dışındaki ülkelerin vatandaşlarına sınırlar açmak konusunun, şu anda iç sınırlar dosyası ile başa çıkma önceliği olması sebebiyle  daha sonra ele alınacağını vurguladı. İtalya ve Yunanistan tarafından sınırların açılasına olasılığına da değinirken, Belçika dahil diğer ülkelerin böyle bir karar alma konusunda isteksiz olduğunu bildirdi.
AFP’nin haberine göre, Madrid sakinleri derin bir nefes aldı. 2019 yılının sonunda Çin’de patlak veren ve hızlı bir şekilde tüm dünyaya yayılan koronavirüs salgını sebebiyle sıkı izolasyon önlemleri uygulanırken, İspanya dün kafe, restoran ve yeşil alanların yeniden açılması kararını alarak önlemleri hafifletmeye gitti. Madrid sakinleri sabahın erken saatlerinde, 6 haftanın ardından ilke kez kapılarını açan Retiro Park’a koştu. Sopr kıyafetlerinin üzerine maske giyen 50 yaşındaki bir kadın, parkın yeniden açılmasının kendisine sakinlik ve rahatlama verdiğini söyledi. İspanya’daki çoğu plajlar da yeniden açıldı.
Öte yandan, İtalya’da restoranların yeniden açılmasından bir hafta sonra spor salonları ve yüzme havuzlarının yeniden kısıtlamaların kaldırılmasının bir başka aşaması. İzlanda'da ise diskolar, barlar ve spor salonları yeniden açılmaya hazırlanıyor.
Ukrayna’nın başkenti Kiev’de metrolar yeniden açıldı.
Almanya'da, restoranların çoğu ve turistik bölgelerdeki bazı oteller dün yeniden çalışmaya devam etmeyi başardı. Ancak Berlin, 5 Temmuz’a kadar sosyal mesafe önlemlerini uzatmayı planlıyor.
Yaklaşık 37 bin kişinin hayatını kaybettiği İngiltere’de ise, 1 Haziran’dan itibaren okullar kısmi şekilde açılacak.



Avrupa Birliği, planın tam olarak uygulanmasını talep ediyor ve Trump'ın Gazze planının ikinci aşamasının başlatılmasını memnuniyetle karşılıyor

İsrail'in Gazze Şeridi'nin merkezindeki bir evi hedef alan hava saldırısının ardından oluşan yıkım (Reuters)
İsrail'in Gazze Şeridi'nin merkezindeki bir evi hedef alan hava saldırısının ardından oluşan yıkım (Reuters)
TT

Avrupa Birliği, planın tam olarak uygulanmasını talep ediyor ve Trump'ın Gazze planının ikinci aşamasının başlatılmasını memnuniyetle karşılıyor

İsrail'in Gazze Şeridi'nin merkezindeki bir evi hedef alan hava saldırısının ardından oluşan yıkım (Reuters)
İsrail'in Gazze Şeridi'nin merkezindeki bir evi hedef alan hava saldırısının ardından oluşan yıkım (Reuters)

Avrupa Birliği, bugün, ABD Başkanı Donald Trump'ın Gazze Şeridi için hazırladığı barış planının ikinci aşamasının başlatılacağının duyurulmasını memnuniyetle karşıladı. AB, diplomatik, insani ve güvenlik araçlarıyla Gazze Şeridi'ndeki barış çabalarını desteklemeye devam etmeye hazır olduğunu teyit etti.

AB sözcüsü yaptığı açıklamada, “BM Güvenlik Konseyi'nin 2803 sayılı kararıyla onaylanan, Gazze'deki çatışmayı sona erdirmek için hazırlanan 20 maddelik ABD planının ikinci aşamasının başlatılmasının duyurulmasını memnuniyetle karşılıyoruz, özellikle de Filistin Yönetimi'nin desteğiyle Gazze'yi yönetmek üzere bir Filistin ulusal komitesinin atanmasını” ifadelerini kullandı.

Sözcü, “Hamas'ın silahsızlandırılması, kapsamlı insani yardım sağlanması ve Gazze'nin yeniden inşası da dahil olmak üzere barış planının tam olarak uygulanmasını sabırsızlıkla bekliyoruz” diye ekledi.

Trump'ın özel elçisi Steve Witkoff dün, Gazze planının ikinci aşamasının başlatıldığını duyurdu. Şarku’l Avsat’ın aldığı bilgiye göre bu aşama, ateşkesin ardından Hamas'ın silahsızlandırılması, teknokrat bir yönetim ve yeniden inşa aşamalarını içeriyor.

X'te yayınladığı bir gönderide Witkoff, 20 maddelik planın ikinci aşamasının, Gazze'de “Gazze Yönetimi Ulusal Komitesi” adı altında geçici bir Filistin teknokrat yönetiminin kurulmasını içerdiğini ve bu yönetimin Gazze Şeridi'nin tamamen silahsızlandırılması ve yeniden inşası sürecini başlatacağını belirtti.


İsrail ordusunun Suriye’nin güneyine 22 askeri araçla girmesinin ardından 3 kişi gözaltına alındı

Suriye’de Kuneytra kentinin genel görünümü (Arşiv – Reuters)
Suriye’de Kuneytra kentinin genel görünümü (Arşiv – Reuters)
TT

İsrail ordusunun Suriye’nin güneyine 22 askeri araçla girmesinin ardından 3 kişi gözaltına alındı

Suriye’de Kuneytra kentinin genel görünümü (Arşiv – Reuters)
Suriye’de Kuneytra kentinin genel görünümü (Arşiv – Reuters)

İsrail ordusuna bağlı bir birlik, bugün (perşembe) Suriye’nin güneyinde, Kuneytra’nın güney kırsalındaki Sayda el-Hanût köyüne girdi.

Şarku'l Avsat'ın Suriye televizyonundan aktardığı habere göre 22 askeri araçtan oluşan işgal gücünün köye girerek aralarında iki kardeşin de bulunduğu üç genci gözaltına aldı.

Haberde, bu askeri hareketliliğin Kuneytra kırsalında İsrail güçleri tarafından gerçekleştirilen tekrarlanan ihlaller zincirinin bir parçası olduğu belirtildi.

Öte yandan İsrail ordusu, ultra-Ortodoks (Haredi) askerlerden oluşan “Haşmonaim” Tugayı’na bağlı birliklerin Suriye’nin güneyindeki güvenlik bölgesine konuşlandırıldığını duyurdu. Bu adım, söz konusu tugayın bölgede ilk kez konuşlandırılması olarak değerlendiriliyor.


ABD Grönland'ı ‘Altın Kubbe’ için mi istiyor?

Grönland'ın başkenti Nuuk'un merkezinde bir caddede yürüyen insanlar (AP)
Grönland'ın başkenti Nuuk'un merkezinde bir caddede yürüyen insanlar (AP)
TT

ABD Grönland'ı ‘Altın Kubbe’ için mi istiyor?

Grönland'ın başkenti Nuuk'un merkezinde bir caddede yürüyen insanlar (AP)
Grönland'ın başkenti Nuuk'un merkezinde bir caddede yürüyen insanlar (AP)

Grönland, ABD’nin füze savunması için gerçekten önemli bir yer, ama Washington’ın füze kalkanı ya da diğer adıyla ‘Altın Kubbe’yi kurmak için başka seçenekleri de var. ABD aslında Başkan Donald Trump'ın ülkesinin güvenliği için ‘hayati’ olduğunu söylediği bu kutup adasını ele geçirmek zorunda değil.

ABD füze savunma sistemi hangi özelliklere sahip?

ABD balistik füze savunma sistemi, füzeleri tespit etmek ve izlemek için uydular ve erken uyarı radar ağından oluşur.

Bu sistemler (Pasifik Okyanusu’ndaki) Mariana Adaları, Alaska, Büyük Britanya ve Grönland gibi yerlerde bulunuyor.

ABD ayrıca Aegis Savaş Sistemi ile donatılmış savaş gemilerine güvenebilir ve Romanya'nın Deveselu ile Polonya'nın Redzikowo kentlerinde bulunan radarlarını kullanabilir.

Tüm bunların yanında Washington, Kaliforniya ve Alaska'da konuşlandırılmış 44 Yer Taban Önleyici (GBI) füzesi dahil olmak üzere çeşitli türlerde önleyici füzelere sahip.

Stratejik Araştırmalar Vakfı (Fondation pour la Recherche Stratégique/FRS) araştırmacısı Etienne Marcuz’a göre ABD bu füzeleri konuşlandırarak ‘Asya kıtasından gelebilecek her türlü tehdidi bertaraf etmeyi’ amaçlıyor. Ayrıca, GBI silolarının Rusya'dan gelen herhangi bir tehdidi önlemek için uygun konumda olmadığını da belirten

Şarku’l Avsat’ın Fransız Haber Ajansı AFP’den aktardığı değerlendirmede Markuz, GBI füzelerinin doğudan gelen bir tehdidi önlemesinin olası olmadığını, çünkü bu füzelerin ABD'nin kuzeydoğusunda konuşlandırılabileceğini söyledi.

Trump'ın amacının radarları ve önleyici füzeleri ‘doğru yere’ yerleştirmek olduğunu düşünerek, Grönland'ı ilhak etmenin belirtilen nedeninin ‘bahaneden’ ibaret olduğunu savunan Markuz, “Bu füzelerin bir kısmı Polonya ve Romanya'da da bulunuyor. Dolayısıyla bu argüman ikna edici değil” ifadelerini kullandı.

Ayrıca, ABD’nin Aegis muhriplerinde SM-3 füzeleri bulunduğuna dikkati çeken Markuz, Polonya ve Romanya'da, füzelerden ayrılır ayrılmaz uzayda nükleer savaş başlıklarını önlemek için tasarlanmış SM-3 füzelerinin olduğunu, ABD'nin THAAD füze savunma sisteminin ise üst atmosferdeki son aşamada savaş başlıklarını önleyebildiğini kaydetti.

Altın Kubbe projesi nedir?

Göreve başladıktan kısa bir süre sonra, Başkan Trump, ABD topraklarını her türlü füze saldırısından korumayı amaçlayan Altın Kubbe projesini duyurdu.

ABD Başkanı, görev süresinin sonuna kadar 175 milyar dolarlık bir bütçe ayırarak operasyonel bir sistem kurmayı planlıyor, ancak birçok uzman bu hedefin bu süre içinde gerçekleştirilmesinin gerçekçi olmadığını düşünüyor.

American Enterprise Institute'tan (AEI) Todd Harrison'ın tahminlerine göre projenin maliyeti 20 yıl içinde yaklaşık 1 trilyon dolar olacak ve daha etkili bir kalkan için 3,6 trilyon dolara kadar çıkacak.

Düşük Dünya yörüngesinde, yörüngesinden ayrılıp hedef alınan füzeyle çarpışmak üzere tasarlanmış bir önleme uydusu filosunun konuşlandırılması başlıca yenilik olarak planlanıyor.

Etienne Marcuz, bununla ilgili olarak ‘başarısızlık durumunda başka fırlatma seçenekleri de olması gerektiğini’ söyledi. Marcuz Ayrıca, “ABD de kara ve denizdeki füze ve önleme yeteneklerini geliştirecek” diye ekledi.

Peki, neden Grönland?

ABD’ye fırlatılan kıtalararası balistik füzelerin Kuzey Kutbu üzerinden geçeceğini açıklayan Markuz, radar algılama ve önleme yeteneklerine duyulan ihtiyaca dikkat çekti.

ABD ordusu şu anda Grönland'ın kuzeybatısındaki Pituffik Uzay Üssü’ne radar sistemlerine sahiptir.

Gözetleme operasyonları ile ilgili olarak Markuz, uzaydaki füzeleri izlemek için Grönland'da radarların bulunmasının her zaman yararlı olduğunu, ancak bunların öneminin giderek azalacağını belirtti.

MArkuz, ABD'nin şu anda düşük Dünya yörüngesine Hipersonik ve Balistik Takip Alanı Sensörü (Hypersonic and Ballistic Tracking Space Sensor/HBTSS) uyduları konuşlandırdığını ve bunun özellikle atmosferin dışında uçan füzeleri izlemek için olduğunu açıkladı.

Ayrıca, ABD, Grönland ve Danimarka arasında mevcut savunma anlaşmaları Washington'ın birçok şeyi yapmasına imkan tanıyor.

AFP’ye konuşan Hidrojen jeopolitiği, küresel pazarlar ve stratejiler konusunda Kıdemli Araştırmacı Mika Blugion Merid, ABD'nin Grönland'da teknik, maddi ve insan kaynaklarını kısıtlama olmaksızın kullanabileceğini, isterse nükleer kaynaklarını bile yeniden konuşlandırabileceğini söyledi.

Ancak Danimarka ve Grönland yetkililerinin bilgilendirilmesi ve danışılması gerekiyor.

Merid, şunları ekledi:

“Danimarkalılar, kendilerine danışıldıktan sonra bir projeyi reddederse ve ABD bunu tek taraflı olarak uygularsa, bu Danimarka'nın egemenliğinin ihlali olarak yorumlanabilir ve diplomatik ve siyasi gerginliğe yol açabilir. Bu yüzden Danimarka yasal anlamda veto hakkına sahip olmasa da gerçekte ABD'nin Grönland'da yaptığı her şey için siyasi bir anlaşmaya varılması gerekiyor.”