Avrupa yaz sonrası Kovid-19 tedbirlerini sıklaştıracak

İspanya, çok sayıda vakanın kaydedildiği bölgelerde önleyici prosedürleri sıkılaştırdı (Reuters)
İspanya, çok sayıda vakanın kaydedildiği bölgelerde önleyici prosedürleri sıkılaştırdı (Reuters)
TT

Avrupa yaz sonrası Kovid-19 tedbirlerini sıklaştıracak

İspanya, çok sayıda vakanın kaydedildiği bölgelerde önleyici prosedürleri sıkılaştırdı (Reuters)
İspanya, çok sayıda vakanın kaydedildiği bölgelerde önleyici prosedürleri sıkılaştırdı (Reuters)

Kovid-19 vakalarındaki artış, Avrupa ülkelerinin yaz tatili sezonunu canlandırma ve yılın ilk çeyreğinden bu yana yavaş seyreden ekonomik faaliyetleri yeniden hızlandırma planlarını engelledi. Birkaç Avrupa ülkesinde koronavirüs salgının yeni merkez üslerinin patlak vermesi, önleyici tedbirlerin sıkılaştırılması ve yeni hareket kısıtlamalarının getirilmesine neden oldu. Amerika'da da şiddetli bir şekilde devam eden salgın, şuana kadar 21 milyon 617 bin kişiyi etkisi altına aldı; 768 bin 995 kişinin ise ölümüne sebep oldu.
AFP’nin haberine göre, Londra'nın Fransa'dan gelenleri tabi tutacağı 14 günlük karantina uygulaması dün sabah yürürlüğe girdi. Neredeyse tüm Avrupa, salgınla ilgili kısıtlamalara geri döndü. Dün New York'ta müzelerin yakında yeniden misafir ağırlamaya başlayacağı, Cezayir'de ise cami, kafe ve plajların açılacağı duyurusuna rağmen, birçok ülke yeni bir salgın dalgasından kaçınmak için yerel önlemleri yeniden uygulamaya koydu.
Çok sayıda vaka nedeniyle, İngiliz hükümeti Cumartesi itibariyle Fransa, Hollanda ve Malta'dan gelen yolcuları bir aylık muafiyetin ardından yeniden 14 günlük karantina uygulamasına tabi tutmaya başladı. Bu da yüz binlerce yolcunun yaz tatili planlarını engellemiş oldu. Fransa’daki yaklaşık 160 bin İngiliz’in ve İngiltere’de tatil yapan yaklaşık 300 bin Fransızın söz konusu uygulama yürürlüğe girmeden önce ülkelerine dönmek için yalnızca birkaç saatleri vardı.
Kararın dün yürürlüğe girmesinin ardından, dün gece uzun kuyrukların oluştuğu Calais limanında hareket her zamanki haline dönmüştü. Can kayıpları bakımından Avrupa’da salgından en çok etkilenen bölge olan İngiltere, ekonomisini canlandırmaya çalıştığı sırada vakalarda artış kaydedilmesinden korkuyor. İngiltere’nin kararından duyduğu üzüntüyü dile getiren Fransa ise ‘karşı önlem’ alacağını duyurdu.
Yaz başında önleyici prosedürlerin kaldırılmasının ardından dünyanın yeni bir kapanışa hazırlığını yansıtan mevcut sahnede, Brüksel gibi bazı Avrupa şehirlerinde ve Paris mahallelerinde maske takmak zorunlu hale geldi.
Virüsün ülke genelinde yüzde 2,4'lük bir orana kıyasla yüzde 4,14'lük bir oranla hızla yayıldığı Paris’te, Louvre Müzesi’nin ve Champs-Élysées (Şanzelize) Caddesi’nin bulunduğu mahalleler de dahil olmak üzere birkaç mahallede maske takmak dün itibariyle zorunlu hale getirildi. Dini yerler ve çevresindeki sokaklarda da maske takma zorunluluğu mevcut.
Alman turistlerin sık sık kullandığı Kanarya Adaları’nı istisna tutarak İspanya'yı riskli ülke olarak sınıflandıran Almanya, buradan gelenleri Kovid-19 teşhis testleri ve karantinaya tâbi tuttu. Yunanistan’a girişlerde Kovid-19 testinden çıkan negatif sonuçların sunulmasını öngören zorunlu prosedürlerin uygulanmaya başlamasının ardından, Yunanistan'da çalışan binlerce Arnavut Cuma günü Yunanistan sınırında mahsur kaldı.
Can kayıpları bakımından dünyada salgından en çok etkilenen ülke olan ABD’de 172 bin 606 can kaybı kaydedildi. Ardından gelen Brezilya’da 107 bin 297, Meksika’da 56 bin 543, Hindistan’da ise 50 bin 99 kişi koronavirüs nedeniyle hayatını kaybetti.
Haziran ayı sonlarından bu yana vakalarda artışın yaşandığı ABD’de, Johns Hopkins Üniversitesi’nin bildirdiğine göre Cuma günü en az 60 bin vaka ve bin 280 can kaybı kaydedildi. ABD iç güvenlik organının bildirdiğine göre, ABD'nin Meksika ve Kanada ile sınırları, en az 21 Eylül'e kadar zorunlu olmayan seyahatler için kapalı kalacak.
Seul ve çevresinde yeni bir salgın dalgasının patlak vermesi korkusuyla dün Güney Kore’de koronavirüsle mücadelede alınan tedbirler sıkılaştırıldı. Zirâ toplamda 15 bin 318 vaka ve 305 can kaybının kaydedildiği ülkede 166 yeni vaka ile son beş ay içerisindeki en yüksek günlük vaka sayısı kaydedildi.



Panama Kanalı krizinde karar: Çin’e diplomatik darbe vuruldu

Çin devletine ait şirketler de Panama Kanalı'ndaki ihalelere girmişti (Reuters)
Çin devletine ait şirketler de Panama Kanalı'ndaki ihalelere girmişti (Reuters)
TT

Panama Kanalı krizinde karar: Çin’e diplomatik darbe vuruldu

Çin devletine ait şirketler de Panama Kanalı'ndaki ihalelere girmişti (Reuters)
Çin devletine ait şirketler de Panama Kanalı'ndaki ihalelere girmişti (Reuters)

ABD ve Çin arasındaki Panama Kanalı tartışması, Hong Kong merkezli CK Hutchison şirketiyle ilgili verilen kararın ardından tekrar alevleniyor. 

Panama Yüksek Mahkemesi'nin sitesinde dün gece açıklanan kararda, CK Hutchison'ın liman sözleşmesinin "Anayasa'ya aykırı olduğu" hükme bağlandı.  

Çinli iş insanı Li Ka-shing'in sahibi olduğu şirket, kanalın her iki yakasında da tesise sahip. Balboa ve Cristobal adlı limanları işleten firma, ABD Başkanı Donald Trump'ın Çin'in Panama Kanalı'nın kontrolünü ele geçirdiğini iddia etmesiyle başlayan diplomatik krizin ortasında kalmıştı. 

Buna çözüm olarak firma Panama Kanalı'nın iki yakasındaki stratejik limanlara ait hisselerini, Amerikan varlık yönetim şirketi BlackRock liderliğindeki konsorsiyuma 22,8 milyar dolar karşılığında satmayı 4 Mart'ta kabul etmişti.

Ancak Pekin, sert tepki gösterdiği satış işlemleri hakkında inceleme başlatmıştı. Ayrıca CK Hutchison Holdings'in limanlarla ilgili Panama yönetimine 300 milyon dolara yakın borcu olduğu da bildirilmişti.

New York Times (NYT) ve Wall Street Journal (WSJ), henüz tamamlanmayan anlaşmanın mahkeme kararından nasıl etkileneceğinin belirsiz olduğunu yazıyor. 

WSJ'nin analizinde, firmanın limanlardaki faaliyetlerini durdurmak zorunda kalabileceğine dikkat çekiliyor. Şirketin, Yüksek Mahkeme kararına itiraz hakkı yok ancak kararla ilgili çeşitli açıklamalar isteyerek lisans iptal sürecini uzatabilir. 

Panama yönetiminin, lisans iptalinin ardından yeni ihale süreci başlatılana kadar limanları yönetmesi için bir şirketi görevlendirebileceği belirtiliyor.

Panama Yüksek Mahkemesi'nin kararında "siyasi baskının önemli rol oynadığı" savunuluyor. Kararın "Başkan Trump için Batı Yarımküre'deki güvenlik hedeflerinde bir zafer kazandırdığı, Çin'in ise bölgedeki etkisini zayıflattığı" ifade ediliyor. 

ABD'nin 3 Ocak'ta Venezuela'ya düzenlediği baskında lider Nicolas Maduro ve eşi Cilia Flores'i kaçırmasıyla Çin'in halihazırda Latin Amerika'daki önemli bir müttefikini yitirdiği hatırlatılıyor.

Independent Türkçe, Wall Street Journal, New York Times


İran senaryoları: Trump, Amerikan komandolarını gönderebilir

Trump, İran'a saldırı planlarını askıya aldığını söyledikten sonra bile askeri müdahale tehditlerini sürdürüyor (Reuters)
Trump, İran'a saldırı planlarını askıya aldığını söyledikten sonra bile askeri müdahale tehditlerini sürdürüyor (Reuters)
TT

İran senaryoları: Trump, Amerikan komandolarını gönderebilir

Trump, İran'a saldırı planlarını askıya aldığını söyledikten sonra bile askeri müdahale tehditlerini sürdürüyor (Reuters)
Trump, İran'a saldırı planlarını askıya aldığını söyledikten sonra bile askeri müdahale tehditlerini sürdürüyor (Reuters)

ABD Başkanı Donald Trump’ın, İran’a kara harekatı seçeneğini değerlendirdiği belirtiliyor.

Kimliklerinin paylaşılmaması şartıyla New York Times'a (NYT) konuşan yetkililer, İran'a saldırı seçenekleri arasında Amerikan komandolarının ülkeye gönderilmesinin yer aldığını söylüyor. 

Bu plana göre özel harekatçılar, ABD'nin haziranda düzenlediği saldırıda hasar görmeyen nükleer tesislere saldırı düzenleyecek. 

NYT, Amerikan komandolarının İran ve benzeri hedef ülkelere girerek nükleer tesisleri veya diğer stratejik değere sahip hedefleri vurmak için uzun süredir özel eğitim aldığını yazıyor. 

Analizde "en riskli seçenek" diye nitelenen alternatifle ilgili Beyaz Saray'ın net bir karara varmadığı aktarılıyor. 

Trump, önceden İran'a kara saldırısı hakkında çekincelerini dile getirmiş, 1979 İslam Devrimi'nin ardından patlak veren rehine krizini hatırlatmıştı. 

ABD'nin Tahran Büyükelçiliği'ni basan İranlılar, 52 Amerika vatandaşını 444 gün boyunca rehin tutmuştu. Dönemin ABD Başkanı Jimmy Carter, 1980'de Kartal Pençesi Operasyonu'nu başlatarak Delta Force birliklerini İran'a göndermiş, başarısız harekatta bir İranlı sivil ve 8 Amerikan askeri ölmüştü.

Trump, 11 Ocak'ta NYT'de yayımlanan söyleşisinde, Venezuela'ya düzenledikleri kara operasyonunun Carter'ın harekatı gibi başarısızlığa uğramadığını vurgulayarak övünmüştü. 

Amerikan gazetesinin analizine göre Pentagon'un Trump'a sunduğu seçenekler arasında, ülkedeki askeri ve güvenlik tesislerine saldırı düzenleyerek dini lider Ali Hamaney'in devrileceği koşulları oluşturmak da yer alıyor. 

İsrail ise hazirandaki saldırıların ardından İran'ın balistik füze programını büyük ölçüde yeniden inşa ettiğini savunuyor. Tel Aviv yönetimi, ABD'nin İran'a saldırması halinde Tahran'dan kuvvetli bir misilleme geleceğini düşünüyor. 

Bu nedenle İsrail'in, ABD'yle ortak operasyon düzenleyerek İran'ın balistik füze tesislerini vurmak istediği aktarılıyor.

Wall Street Journal'ın 28 Ocak'taki analizinde, Devrim Muhafızları'nın elinde İsrail'e ulaşabilecek yaklaşık 2 bin adet orta menzilli balistik füze ve önemli miktarda kısa menzilli füze stoku bulunduğu belirtilmişti.

Trump, İran riyalinin döviz karşısında çakılmasıyla 28 Aralık'ta patlak veren eylemlerde, göstericilerin vurulması veya idam edilmesi halinde askeri müdahale tehdidinde bulunmuş, daha sonra operasyonu askıya almıştı.

İran devleti eylemlerdeki can kaybına dair ilk açıklamayı 21 Ocak'ta yapmıştı. Güvenlik güçleri ve siviller dahil 3 bin 117 kişinin hayatını kaybettiği duyurulmuştu. 

Ancak ABD merkezli İran İnsan Hakları Aktivistleri Haber Ajansı (HRANA), gösterilerde çıkan olaylarda 6 bin 373 kişinin hayatını kaybettiğini, 42 bin 486 kişinin gözaltına alındığını savunmuştu.

Independent Türkçe, New York Times, Wall Street Journal


Ukrayna ordusunda insan gücü eriyor: “2 milyon kişi asker kaçağı”

ABD arabuluculuğundaki ateşkes anlaşmalarından sonuç çıkmazken, Rusya-Ukrayna cephesindeki kayıplar artıyor (Reuters)
ABD arabuluculuğundaki ateşkes anlaşmalarından sonuç çıkmazken, Rusya-Ukrayna cephesindeki kayıplar artıyor (Reuters)
TT

Ukrayna ordusunda insan gücü eriyor: “2 milyon kişi asker kaçağı”

ABD arabuluculuğundaki ateşkes anlaşmalarından sonuç çıkmazken, Rusya-Ukrayna cephesindeki kayıplar artıyor (Reuters)
ABD arabuluculuğundaki ateşkes anlaşmalarından sonuç çıkmazken, Rusya-Ukrayna cephesindeki kayıplar artıyor (Reuters)

Ukrayna ordusu, Rusya’ya karşı savaşacak asker bulmakta zorlanıyor. 

Wall Street Journal’ın analizinde, Ukrayna açısından bu yıl savaşın gidişatını belirleyecek en önemli unsurlar arasında insan gücünün yer aldığı belirtiliyor. 

Genç askerleri hızlı şekilde yetiştirip cepheye göndermek için tasarlanan "Sözleşme 18-24" programının, deneyimsiz kişileri tehlikeli savaş bölgelerine göndererek önemli kayıplara yol açtığına dikkat çekiliyor. 

18 yaşına girdiği gibi yoğun çatışmaların yaşandığı Pokrovsk cephesine gönderilen Kirilo Horbenko’nun ekimde ölmesi de buna örnek gösteriliyor. Genç asker sadece 6 ay görev yapabilmiş.

Program, genç askerlere yüksek maaş ve üniversite kontenjanı dahil çeşitli avantajlar sunarken, karşılığında 6 aylık askeri eğitim veriyor.

18 yaşındaki Vıyaçeslav Malets de ailesinin isteğine karşı gelerek geçen yıl Almanya'dan memleketi Ukrayna'ya dönüp savaşa girdi. Programa katılan ilk asker olan Malets, cephedeki hizmetlerinden dolayı Devlet Başkanı Volodimir Zelenski tarafından eylülde madalyayla ödüllendirildi.

Ancak genç savaşçı, bir ay sonra Pokrovsk cephesinde mayına basarak yaşamını yitirdi. 

Bu gelişmelerin ardından program, 18-24 yaşındaki gençleri cepheden uzaktaki drone operasyonu görevlerine yönlendirmeye başladı.

14 Ocak’ta göreve başlayan Savunma Bakanı Mihaylo Federov, bu pozisyondaki ilk açıklamasında insan gücü sıkıntısına dikkat çekmiş, 2 milyon Ukraynalının askerlikten kaçtığını söylemişti.

Ayrıca 200 binden fazla askerin firar ettiğini, bunun Ukrayna ordusunun beşte birine tekabül ettiğini vurgulamıştı. 

Ukrayna'nın cephe hatlarını düzenli olarak ziyaret eden ABD merkezli düşünce kuruluşu Dış Politika Araştırma Enstitüsü’nden Rob Lee, şunları söylüyor: 

İnsan gücü, 2026’da Ukrayna'nın savaş alanında nasıl bir performans göstereceğini belirleyecek en önemli unsur. Bu, aynı zamanda Rusya'nın ne kadar ilerleyebileceğini de belirleyecek.

Washington merkezli düşünce kuruluşu Stratejik ve Uluslararası Çalışmalar Merkezi'nin (CSIS) raporuna göre, Rusya'nın Şubat 2022'deki saldırısıyla başlayan savaşta yaklaşık 2 milyon kişi öldü, yaralandı ya da kayboldu. 

Çalışmada, Rusya'nın yaklaşık 1,2 milyon kayıp verdiği ifade ediliyor. Ukrayna içinse bu rakam 600 bin civarında. 

Rus ordusunda 275 bin ila 325 bin askerin hayatını kaybettiği, Ukrayna ordusundaysa 100 bin ila 140 bin askerin yaşamını yitirdiği aktarılıyor.

Independent Türkçe, Wall Street Journal, New York Times