Asya ve Avustralya kıtalarında koronavirüsle mücadele sürüyor

Bir tıbbi ekip, Seul'deki bir hastanede koronavirüs bulaşmış bir kişiyi taşıyor (AFP)
Bir tıbbi ekip, Seul'deki bir hastanede koronavirüs bulaşmış bir kişiyi taşıyor (AFP)
TT

Asya ve Avustralya kıtalarında koronavirüsle mücadele sürüyor

Bir tıbbi ekip, Seul'deki bir hastanede koronavirüs bulaşmış bir kişiyi taşıyor (AFP)
Bir tıbbi ekip, Seul'deki bir hastanede koronavirüs bulaşmış bir kişiyi taşıyor (AFP)

Yeni tip koronavirüs (Kovid-19) salgınında Endonezya zorlu bir sınav verirken Çin, Güney Kore, Avustralya ve Yeni Zelanda salgını kontrol altına almayı başardı. İşte bu ülkelerdeki son durum:
Endonezya’da günlük rekor bir sıçrama ile yaklaşık 4 bin 200 Kovid-19 vakasının kaydedilmesinin ardından Aralık ayında yapılması planlanan yerel seçimleri erteleme çağrıları arttı.
Endonezya Sağlık Bakanlığı verilerine göre ülkede dün sabaha kadar 4 bin 176 koronavirüs vakası kaydedildi. Böylece toplam vaka sayısı 248 bin 852 vakaya yükseldi. Bakanlık, Kovid-19 kaynaklı ölümlerin ise 124 kişi artarak toplam 9 bin 677 ölüme yükseldiğini duyurdu.

Çin
Çin Ulusal Sağlık Komisyonu, bir önceki gün kaydedilen 10 koronavirüs vakasına kıyasla 20 Eylül'de 12 yeni koronavirüs vakasının kaydedildiğini açıkladı. Komisyon yaptığı açıklamada, yeni vakaların tamamının yurt dışından gelenlerde tespit edildiğini belirtti. Ayrıca, bir önceki gün kaydedilen 21 vakaya kıyasla 25 semptom göstermeyen vaka tespit ettiklerini kaydetti.
Şarku’l Avsat’ın Reuters haber ajansından aktardığına göre Çin'deki toplam vaka sayısı şu anda 85 bin 291’e yükselirken koronavirüsten hayatını kaybedenlerin sayısı 4 bin 634 olarak sabit kaldı.

Güney Kore
Güney Kore haber ajansı Yonhap'ta yer alan habere göre, Kore Hastalık Kontrol ve Önleme Merkezi (KCDC) ülkede dün 70 yeni koronavirüs vakası kaydedildiğini, böylece toplam vaka sayısının 23 bin 45'e yükseldiğini duyurdu. 
Dün, Güney Kore'nin son 38 günde 100'den az vaka kaydettiği ikinci gün oldu.

Avustralya
Reuters haber ajansına göre Avustralya’nın Victoria eyaletinden yetkililer dün (pazartesi) yaptıkları açıklamada günlük vaka sayısında düşüş yaşanmaya devam ettiğini ve bölgede Kovid-19 kaynaklı 2 ölüm ve 11 vaka kaydedildiğini duyurdu. Koronavirüsün Avustralya'daki merkez üssü olan Victoria’da yetkililer, önceki gün (pazar) eyalette üç ayın en düşük günlük vakalarının tespit edildiğini belirterek 5 ölüm ve 14 vaka kaydedildiğini duyurmuştu.
Victoria'nın başkenti Melbourne'da uygulanan sıkı izolasyon önlemleri, Ağustos ayı başlarında 700 vakaya ulaşan bölgede günlük vaka sayısını azaltmaya katkıda bulundu.  Victoria Eyaleti Başbakanı Daniel Andrews, dün günlük basın toplantısında yaptığı açıklamada, "Bu sadece güzel bir gün değil, harika bir gün. Ancak bu rakamlar hala çok yüksek ve karantina önlemlerini kaldırmak için henüz çok erken" diye konuştu.

Yeni Zelanda
Sağlık yetkilileri dün, izolasyonda iki hafta geçirdikten sonra Kovid-19 testi pozitif çıkan bir vatandaşın virüsü nereden kaptığına dair kaynağını hala aradıklarını söyledi. Yeni Zelanda Sağlık Genel Müdürü Ashley Bloomfield, basına yaptığı açıklamada söz konusu vatandaşın 27 Ağustos'ta Hindistan'dan Yeni Zelanda'ya döndüğünü ve zorunlu izolasyonunu Christchurch'te tamamladığını belirtti. Daha sonra semptomlar göstermeden ve 18 Eylül'de Kovid-19 testi pozitif çıkmadan önce Auckland'daki evine döndü.
Ülkenin en büyük şehri olan Auckland, ülkenin 100 günü aşkın süre sonra yaşadığı yeni koronavirüs vakalarının ardından 12 Ağustos'tan bu yana kısıtlamalara tabi tutuldu.
Başbakan Jacinda Ardern dün yaptığı açıklamada çarşamba gününden itibaren Auckland'da kısıtlamaların hafifletileceğini ve 100 kişilik toplantılara izin verileceğini duyurdu.



Panama Kanalı krizinde karar: Çin’e diplomatik darbe vuruldu

Çin devletine ait şirketler de Panama Kanalı'ndaki ihalelere girmişti (Reuters)
Çin devletine ait şirketler de Panama Kanalı'ndaki ihalelere girmişti (Reuters)
TT

Panama Kanalı krizinde karar: Çin’e diplomatik darbe vuruldu

Çin devletine ait şirketler de Panama Kanalı'ndaki ihalelere girmişti (Reuters)
Çin devletine ait şirketler de Panama Kanalı'ndaki ihalelere girmişti (Reuters)

ABD ve Çin arasındaki Panama Kanalı tartışması, Hong Kong merkezli CK Hutchison şirketiyle ilgili verilen kararın ardından tekrar alevleniyor. 

Panama Yüksek Mahkemesi'nin sitesinde dün gece açıklanan kararda, CK Hutchison'ın liman sözleşmesinin "Anayasa'ya aykırı olduğu" hükme bağlandı.  

Çinli iş insanı Li Ka-shing'in sahibi olduğu şirket, kanalın her iki yakasında da tesise sahip. Balboa ve Cristobal adlı limanları işleten firma, ABD Başkanı Donald Trump'ın Çin'in Panama Kanalı'nın kontrolünü ele geçirdiğini iddia etmesiyle başlayan diplomatik krizin ortasında kalmıştı. 

Buna çözüm olarak firma Panama Kanalı'nın iki yakasındaki stratejik limanlara ait hisselerini, Amerikan varlık yönetim şirketi BlackRock liderliğindeki konsorsiyuma 22,8 milyar dolar karşılığında satmayı 4 Mart'ta kabul etmişti.

Ancak Pekin, sert tepki gösterdiği satış işlemleri hakkında inceleme başlatmıştı. Ayrıca CK Hutchison Holdings'in limanlarla ilgili Panama yönetimine 300 milyon dolara yakın borcu olduğu da bildirilmişti.

New York Times (NYT) ve Wall Street Journal (WSJ), henüz tamamlanmayan anlaşmanın mahkeme kararından nasıl etkileneceğinin belirsiz olduğunu yazıyor. 

WSJ'nin analizinde, firmanın limanlardaki faaliyetlerini durdurmak zorunda kalabileceğine dikkat çekiliyor. Şirketin, Yüksek Mahkeme kararına itiraz hakkı yok ancak kararla ilgili çeşitli açıklamalar isteyerek lisans iptal sürecini uzatabilir. 

Panama yönetiminin, lisans iptalinin ardından yeni ihale süreci başlatılana kadar limanları yönetmesi için bir şirketi görevlendirebileceği belirtiliyor.

Panama Yüksek Mahkemesi'nin kararında "siyasi baskının önemli rol oynadığı" savunuluyor. Kararın "Başkan Trump için Batı Yarımküre'deki güvenlik hedeflerinde bir zafer kazandırdığı, Çin'in ise bölgedeki etkisini zayıflattığı" ifade ediliyor. 

ABD'nin 3 Ocak'ta Venezuela'ya düzenlediği baskında lider Nicolas Maduro ve eşi Cilia Flores'i kaçırmasıyla Çin'in halihazırda Latin Amerika'daki önemli bir müttefikini yitirdiği hatırlatılıyor.

Independent Türkçe, Wall Street Journal, New York Times


İran senaryoları: Trump, Amerikan komandolarını gönderebilir

Trump, İran'a saldırı planlarını askıya aldığını söyledikten sonra bile askeri müdahale tehditlerini sürdürüyor (Reuters)
Trump, İran'a saldırı planlarını askıya aldığını söyledikten sonra bile askeri müdahale tehditlerini sürdürüyor (Reuters)
TT

İran senaryoları: Trump, Amerikan komandolarını gönderebilir

Trump, İran'a saldırı planlarını askıya aldığını söyledikten sonra bile askeri müdahale tehditlerini sürdürüyor (Reuters)
Trump, İran'a saldırı planlarını askıya aldığını söyledikten sonra bile askeri müdahale tehditlerini sürdürüyor (Reuters)

ABD Başkanı Donald Trump’ın, İran’a kara harekatı seçeneğini değerlendirdiği belirtiliyor.

Kimliklerinin paylaşılmaması şartıyla New York Times'a (NYT) konuşan yetkililer, İran'a saldırı seçenekleri arasında Amerikan komandolarının ülkeye gönderilmesinin yer aldığını söylüyor. 

Bu plana göre özel harekatçılar, ABD'nin haziranda düzenlediği saldırıda hasar görmeyen nükleer tesislere saldırı düzenleyecek. 

NYT, Amerikan komandolarının İran ve benzeri hedef ülkelere girerek nükleer tesisleri veya diğer stratejik değere sahip hedefleri vurmak için uzun süredir özel eğitim aldığını yazıyor. 

Analizde "en riskli seçenek" diye nitelenen alternatifle ilgili Beyaz Saray'ın net bir karara varmadığı aktarılıyor. 

Trump, önceden İran'a kara saldırısı hakkında çekincelerini dile getirmiş, 1979 İslam Devrimi'nin ardından patlak veren rehine krizini hatırlatmıştı. 

ABD'nin Tahran Büyükelçiliği'ni basan İranlılar, 52 Amerika vatandaşını 444 gün boyunca rehin tutmuştu. Dönemin ABD Başkanı Jimmy Carter, 1980'de Kartal Pençesi Operasyonu'nu başlatarak Delta Force birliklerini İran'a göndermiş, başarısız harekatta bir İranlı sivil ve 8 Amerikan askeri ölmüştü.

Trump, 11 Ocak'ta NYT'de yayımlanan söyleşisinde, Venezuela'ya düzenledikleri kara operasyonunun Carter'ın harekatı gibi başarısızlığa uğramadığını vurgulayarak övünmüştü. 

Amerikan gazetesinin analizine göre Pentagon'un Trump'a sunduğu seçenekler arasında, ülkedeki askeri ve güvenlik tesislerine saldırı düzenleyerek dini lider Ali Hamaney'in devrileceği koşulları oluşturmak da yer alıyor. 

İsrail ise hazirandaki saldırıların ardından İran'ın balistik füze programını büyük ölçüde yeniden inşa ettiğini savunuyor. Tel Aviv yönetimi, ABD'nin İran'a saldırması halinde Tahran'dan kuvvetli bir misilleme geleceğini düşünüyor. 

Bu nedenle İsrail'in, ABD'yle ortak operasyon düzenleyerek İran'ın balistik füze tesislerini vurmak istediği aktarılıyor.

Wall Street Journal'ın 28 Ocak'taki analizinde, Devrim Muhafızları'nın elinde İsrail'e ulaşabilecek yaklaşık 2 bin adet orta menzilli balistik füze ve önemli miktarda kısa menzilli füze stoku bulunduğu belirtilmişti.

Trump, İran riyalinin döviz karşısında çakılmasıyla 28 Aralık'ta patlak veren eylemlerde, göstericilerin vurulması veya idam edilmesi halinde askeri müdahale tehdidinde bulunmuş, daha sonra operasyonu askıya almıştı.

İran devleti eylemlerdeki can kaybına dair ilk açıklamayı 21 Ocak'ta yapmıştı. Güvenlik güçleri ve siviller dahil 3 bin 117 kişinin hayatını kaybettiği duyurulmuştu. 

Ancak ABD merkezli İran İnsan Hakları Aktivistleri Haber Ajansı (HRANA), gösterilerde çıkan olaylarda 6 bin 373 kişinin hayatını kaybettiğini, 42 bin 486 kişinin gözaltına alındığını savunmuştu.

Independent Türkçe, New York Times, Wall Street Journal


Ukrayna ordusunda insan gücü eriyor: “2 milyon kişi asker kaçağı”

ABD arabuluculuğundaki ateşkes anlaşmalarından sonuç çıkmazken, Rusya-Ukrayna cephesindeki kayıplar artıyor (Reuters)
ABD arabuluculuğundaki ateşkes anlaşmalarından sonuç çıkmazken, Rusya-Ukrayna cephesindeki kayıplar artıyor (Reuters)
TT

Ukrayna ordusunda insan gücü eriyor: “2 milyon kişi asker kaçağı”

ABD arabuluculuğundaki ateşkes anlaşmalarından sonuç çıkmazken, Rusya-Ukrayna cephesindeki kayıplar artıyor (Reuters)
ABD arabuluculuğundaki ateşkes anlaşmalarından sonuç çıkmazken, Rusya-Ukrayna cephesindeki kayıplar artıyor (Reuters)

Ukrayna ordusu, Rusya’ya karşı savaşacak asker bulmakta zorlanıyor. 

Wall Street Journal’ın analizinde, Ukrayna açısından bu yıl savaşın gidişatını belirleyecek en önemli unsurlar arasında insan gücünün yer aldığı belirtiliyor. 

Genç askerleri hızlı şekilde yetiştirip cepheye göndermek için tasarlanan "Sözleşme 18-24" programının, deneyimsiz kişileri tehlikeli savaş bölgelerine göndererek önemli kayıplara yol açtığına dikkat çekiliyor. 

18 yaşına girdiği gibi yoğun çatışmaların yaşandığı Pokrovsk cephesine gönderilen Kirilo Horbenko’nun ekimde ölmesi de buna örnek gösteriliyor. Genç asker sadece 6 ay görev yapabilmiş.

Program, genç askerlere yüksek maaş ve üniversite kontenjanı dahil çeşitli avantajlar sunarken, karşılığında 6 aylık askeri eğitim veriyor.

18 yaşındaki Vıyaçeslav Malets de ailesinin isteğine karşı gelerek geçen yıl Almanya'dan memleketi Ukrayna'ya dönüp savaşa girdi. Programa katılan ilk asker olan Malets, cephedeki hizmetlerinden dolayı Devlet Başkanı Volodimir Zelenski tarafından eylülde madalyayla ödüllendirildi.

Ancak genç savaşçı, bir ay sonra Pokrovsk cephesinde mayına basarak yaşamını yitirdi. 

Bu gelişmelerin ardından program, 18-24 yaşındaki gençleri cepheden uzaktaki drone operasyonu görevlerine yönlendirmeye başladı.

14 Ocak’ta göreve başlayan Savunma Bakanı Mihaylo Federov, bu pozisyondaki ilk açıklamasında insan gücü sıkıntısına dikkat çekmiş, 2 milyon Ukraynalının askerlikten kaçtığını söylemişti.

Ayrıca 200 binden fazla askerin firar ettiğini, bunun Ukrayna ordusunun beşte birine tekabül ettiğini vurgulamıştı. 

Ukrayna'nın cephe hatlarını düzenli olarak ziyaret eden ABD merkezli düşünce kuruluşu Dış Politika Araştırma Enstitüsü’nden Rob Lee, şunları söylüyor: 

İnsan gücü, 2026’da Ukrayna'nın savaş alanında nasıl bir performans göstereceğini belirleyecek en önemli unsur. Bu, aynı zamanda Rusya'nın ne kadar ilerleyebileceğini de belirleyecek.

Washington merkezli düşünce kuruluşu Stratejik ve Uluslararası Çalışmalar Merkezi'nin (CSIS) raporuna göre, Rusya'nın Şubat 2022'deki saldırısıyla başlayan savaşta yaklaşık 2 milyon kişi öldü, yaralandı ya da kayboldu. 

Çalışmada, Rusya'nın yaklaşık 1,2 milyon kayıp verdiği ifade ediliyor. Ukrayna içinse bu rakam 600 bin civarında. 

Rus ordusunda 275 bin ila 325 bin askerin hayatını kaybettiği, Ukrayna ordusundaysa 100 bin ila 140 bin askerin yaşamını yitirdiği aktarılıyor.

Independent Türkçe, Wall Street Journal, New York Times