İsrail, Golan’da İran-Hizbullah okulunu bombaladı

İsrail ordusunun Golan’a attığı uyarı
İsrail ordusunun Golan’a attığı uyarı
TT

İsrail, Golan’da İran-Hizbullah okulunu bombaladı

İsrail ordusunun Golan’a attığı uyarı
İsrail ordusunun Golan’a attığı uyarı

İsrail Savunma Bakanı Benny Gantz, İran ve Hizbullah terör unsurlarının amaçlarını gerçekleştirmelerine izin verilmeyeceğini bildirdiği açıklamasının ardından dün Golan Tepeleri’nde, Kuneytra’daki İran ve Hizbullah yanlısı bir okulu bombalandı.
Suriye İnsan Hakları Gözlemevi’nden (SOHR) dün yapılan açıklamada İsrail'in Kuneytra kırsalında gerçekleştirdiği saldırının, bölgenin kuzeyindeki el-Hurriya köyündeki Lübnan ve İran’a bağlı grupların bulunduğu bir okulu hedef aldığı bildirildi. Salı gecesi gerçekleşen bombalamada can kaybı yaşanıp yaşanmadığı ise bilinmiyor.
SANA’nın yaptığı açıklamaya göre İsrail ordusu Salı gecesi Suriye'nin güneyindeki Kuneytra'daki bir füze attı. Haberde "Düşman İsrail gece yarısı Kuneytra’nın kuzey kırsalındaki bir okula füzeyle saldırdı. Bombalamada el-Hurriya köyündeki bir okul hedef alındı. Yalnızca maddi hasar meydana geldi” ifadelerine yer verildi.
SOHR, İsrail’in hedef aldığı bölgede İran ve Hizbullah milislerinin bulunduğu ve bölgenin daha önce de birçok kez hedef alındığını belirtti.
Gözlemevi geçtiğimiz ayın 14'ünde yayınlanan bir raporunda Deyrizor kırsalındaki Ebu Kemal’de sabah saatlerinde 6 güçlü patlama duyulduğunu bildirmişti. Söz konusu patlamaların Suriye-Irak sınırına yakın Ebu Kemal’in güney bölgesinde konuşlanmış olan İranlı milislere yönelik gerçekleşen saldırılardan kaynaklandığı kaydedilmişti. Saldırıda 10 İranlı milis öldürülmüş, milislerin cephaneleri ve depoları da imha edilmişti. Olay yerine ambulanlar gönderildiği bildirilmişti. 
İsrail, son yıllarda Suriye'deki İran ve Hizbullah unsurlarına yönelik saldırılarını yoğunlaştırdı. Tel Aviv yönetimi bombardımanları nadiren üstleniyor. Ancak İran'ın Suriye'deki askeri varlığını artırma ve Hizbullah’a gelişmiş silahlar gönderme girişimlerine karşı çıkmaya devam edeceğini tekrarlıyor.
İsrail Savunma Bakanı Benny Gantz bombalamanın ardından yaptığı açıklamada Suriye’de, özel olarak da sınır bölgelerinde İran-Hizbullah varlığının konuşlandırılması girişimlerinin engelleneceğini ve İsrail’in bunun için elinden gelen her şeyi yapacağını belirtti.
Gantz, dün Gazze sınırına gerçekleştirdiği ziyaret sırasında gezerken devlet radyosu Kan’a yaptığı açıklamada şunları söyledi:
“Güçlerimizin İran veya Hizbullah tarafından gönderilen terör unsurlarının Golan’daki sınır bölgelerinde konuşlandırılmasına izin vermeyeceğini temin ederim. Her zaman yaptığımız gibi onları bölgede yenmek için elimizden gelen her şeyi yapacağız.”
Baskınları İsrail ordusunun yapıp yapmadığı sorusuna cevap veren Gantz “Her cephede operasyon yapıyoruz. Bu gece bombalamayı kimin gerçekleştirdiği konusuna girmeyeceğim” dedi.
Geçtiğimiz hafta İsrail ordusunun eylül ayında bir kara operasyonu düzenleyerek iki Hizbullah üssünü imha ettiği duyurulmuştu.
İsrail Ordu Sözcüsü Avichay Adraee  söz konusu dönemde sosyal medya hesabından yaptığı açıklamada “imha edilen mevzilerin Suriye ordusu tarafından keşif ve rutin güvenlik amacıyla kullanıldığını” belirtmişti. İsrail ordusu 21 Eylül gecesi Suriye ordusunun tampon bölgede konuşlanmasını yasaklayan anlaşmayı ihlal etmesi üzerine baskın düzenleyerek mevzileri imha etmişti.
İsrail bu saldırıyla Suriye rejimine karşı izlediği "görmezden gelme" politikasına son verdi. İsrail savaşın başlangıcından bu yana Suriye ile arasında 31 Mayıs 1974'te Cenevre'de imzalanan anlaşma kapsamındaki yükümlülüklerin ihlal edilmesine göz yummuyordu. Anlaşma İsrail’in Golan’ın bir kısmında kalmasını öngörüyor, bölgenin 20-25 km doğusundaki bir alanda Suriye’ye karşı askeri anlamda hareketliliği yasaklıyordu. Suriye savaş çıkana kadar bu anlaşmaya sıkı sıkıya bağlı kaldı. Rejim güçleri, özellikle HTŞ ve DEAŞ güçlerinin bölgedeki kasabaların bir kısmını ele geçirmesinin ardından siyasi ve askeri kanattaki muhalif sesleri bastırmak için ağır silahlarla bu bölgeye girdi. İsrail, geçtiğimiz yıllarda bu faaliyete "göz yumma" politikası izlemişti. Geçen ay yapılan saldırı ile dün Kuneytra’da düzenlenen operasyondan anlaşılıyor ki İsrail, politikasını değiştirmeye ve Suriye ordusunun Golan'ın doğusundaki faaliyetlerine yeni kısıtlamalar getirmeye karar vermiş durumda.



Panama Kanalı krizinde karar: Çin’e diplomatik darbe vuruldu

Çin devletine ait şirketler de Panama Kanalı'ndaki ihalelere girmişti (Reuters)
Çin devletine ait şirketler de Panama Kanalı'ndaki ihalelere girmişti (Reuters)
TT

Panama Kanalı krizinde karar: Çin’e diplomatik darbe vuruldu

Çin devletine ait şirketler de Panama Kanalı'ndaki ihalelere girmişti (Reuters)
Çin devletine ait şirketler de Panama Kanalı'ndaki ihalelere girmişti (Reuters)

ABD ve Çin arasındaki Panama Kanalı tartışması, Hong Kong merkezli CK Hutchison şirketiyle ilgili verilen kararın ardından tekrar alevleniyor. 

Panama Yüksek Mahkemesi'nin sitesinde dün gece açıklanan kararda, CK Hutchison'ın liman sözleşmesinin "Anayasa'ya aykırı olduğu" hükme bağlandı.  

Çinli iş insanı Li Ka-shing'in sahibi olduğu şirket, kanalın her iki yakasında da tesise sahip. Balboa ve Cristobal adlı limanları işleten firma, ABD Başkanı Donald Trump'ın Çin'in Panama Kanalı'nın kontrolünü ele geçirdiğini iddia etmesiyle başlayan diplomatik krizin ortasında kalmıştı. 

Buna çözüm olarak firma Panama Kanalı'nın iki yakasındaki stratejik limanlara ait hisselerini, Amerikan varlık yönetim şirketi BlackRock liderliğindeki konsorsiyuma 22,8 milyar dolar karşılığında satmayı 4 Mart'ta kabul etmişti.

Ancak Pekin, sert tepki gösterdiği satış işlemleri hakkında inceleme başlatmıştı. Ayrıca CK Hutchison Holdings'in limanlarla ilgili Panama yönetimine 300 milyon dolara yakın borcu olduğu da bildirilmişti.

New York Times (NYT) ve Wall Street Journal (WSJ), henüz tamamlanmayan anlaşmanın mahkeme kararından nasıl etkileneceğinin belirsiz olduğunu yazıyor. 

WSJ'nin analizinde, firmanın limanlardaki faaliyetlerini durdurmak zorunda kalabileceğine dikkat çekiliyor. Şirketin, Yüksek Mahkeme kararına itiraz hakkı yok ancak kararla ilgili çeşitli açıklamalar isteyerek lisans iptal sürecini uzatabilir. 

Panama yönetiminin, lisans iptalinin ardından yeni ihale süreci başlatılana kadar limanları yönetmesi için bir şirketi görevlendirebileceği belirtiliyor.

Panama Yüksek Mahkemesi'nin kararında "siyasi baskının önemli rol oynadığı" savunuluyor. Kararın "Başkan Trump için Batı Yarımküre'deki güvenlik hedeflerinde bir zafer kazandırdığı, Çin'in ise bölgedeki etkisini zayıflattığı" ifade ediliyor. 

ABD'nin 3 Ocak'ta Venezuela'ya düzenlediği baskında lider Nicolas Maduro ve eşi Cilia Flores'i kaçırmasıyla Çin'in halihazırda Latin Amerika'daki önemli bir müttefikini yitirdiği hatırlatılıyor.

Independent Türkçe, Wall Street Journal, New York Times


İran senaryoları: Trump, Amerikan komandolarını gönderebilir

Trump, İran'a saldırı planlarını askıya aldığını söyledikten sonra bile askeri müdahale tehditlerini sürdürüyor (Reuters)
Trump, İran'a saldırı planlarını askıya aldığını söyledikten sonra bile askeri müdahale tehditlerini sürdürüyor (Reuters)
TT

İran senaryoları: Trump, Amerikan komandolarını gönderebilir

Trump, İran'a saldırı planlarını askıya aldığını söyledikten sonra bile askeri müdahale tehditlerini sürdürüyor (Reuters)
Trump, İran'a saldırı planlarını askıya aldığını söyledikten sonra bile askeri müdahale tehditlerini sürdürüyor (Reuters)

ABD Başkanı Donald Trump’ın, İran’a kara harekatı seçeneğini değerlendirdiği belirtiliyor.

Kimliklerinin paylaşılmaması şartıyla New York Times'a (NYT) konuşan yetkililer, İran'a saldırı seçenekleri arasında Amerikan komandolarının ülkeye gönderilmesinin yer aldığını söylüyor. 

Bu plana göre özel harekatçılar, ABD'nin haziranda düzenlediği saldırıda hasar görmeyen nükleer tesislere saldırı düzenleyecek. 

NYT, Amerikan komandolarının İran ve benzeri hedef ülkelere girerek nükleer tesisleri veya diğer stratejik değere sahip hedefleri vurmak için uzun süredir özel eğitim aldığını yazıyor. 

Analizde "en riskli seçenek" diye nitelenen alternatifle ilgili Beyaz Saray'ın net bir karara varmadığı aktarılıyor. 

Trump, önceden İran'a kara saldırısı hakkında çekincelerini dile getirmiş, 1979 İslam Devrimi'nin ardından patlak veren rehine krizini hatırlatmıştı. 

ABD'nin Tahran Büyükelçiliği'ni basan İranlılar, 52 Amerika vatandaşını 444 gün boyunca rehin tutmuştu. Dönemin ABD Başkanı Jimmy Carter, 1980'de Kartal Pençesi Operasyonu'nu başlatarak Delta Force birliklerini İran'a göndermiş, başarısız harekatta bir İranlı sivil ve 8 Amerikan askeri ölmüştü.

Trump, 11 Ocak'ta NYT'de yayımlanan söyleşisinde, Venezuela'ya düzenledikleri kara operasyonunun Carter'ın harekatı gibi başarısızlığa uğramadığını vurgulayarak övünmüştü. 

Amerikan gazetesinin analizine göre Pentagon'un Trump'a sunduğu seçenekler arasında, ülkedeki askeri ve güvenlik tesislerine saldırı düzenleyerek dini lider Ali Hamaney'in devrileceği koşulları oluşturmak da yer alıyor. 

İsrail ise hazirandaki saldırıların ardından İran'ın balistik füze programını büyük ölçüde yeniden inşa ettiğini savunuyor. Tel Aviv yönetimi, ABD'nin İran'a saldırması halinde Tahran'dan kuvvetli bir misilleme geleceğini düşünüyor. 

Bu nedenle İsrail'in, ABD'yle ortak operasyon düzenleyerek İran'ın balistik füze tesislerini vurmak istediği aktarılıyor.

Wall Street Journal'ın 28 Ocak'taki analizinde, Devrim Muhafızları'nın elinde İsrail'e ulaşabilecek yaklaşık 2 bin adet orta menzilli balistik füze ve önemli miktarda kısa menzilli füze stoku bulunduğu belirtilmişti.

Trump, İran riyalinin döviz karşısında çakılmasıyla 28 Aralık'ta patlak veren eylemlerde, göstericilerin vurulması veya idam edilmesi halinde askeri müdahale tehdidinde bulunmuş, daha sonra operasyonu askıya almıştı.

İran devleti eylemlerdeki can kaybına dair ilk açıklamayı 21 Ocak'ta yapmıştı. Güvenlik güçleri ve siviller dahil 3 bin 117 kişinin hayatını kaybettiği duyurulmuştu. 

Ancak ABD merkezli İran İnsan Hakları Aktivistleri Haber Ajansı (HRANA), gösterilerde çıkan olaylarda 6 bin 373 kişinin hayatını kaybettiğini, 42 bin 486 kişinin gözaltına alındığını savunmuştu.

Independent Türkçe, New York Times, Wall Street Journal


Ukrayna ordusunda insan gücü eriyor: “2 milyon kişi asker kaçağı”

ABD arabuluculuğundaki ateşkes anlaşmalarından sonuç çıkmazken, Rusya-Ukrayna cephesindeki kayıplar artıyor (Reuters)
ABD arabuluculuğundaki ateşkes anlaşmalarından sonuç çıkmazken, Rusya-Ukrayna cephesindeki kayıplar artıyor (Reuters)
TT

Ukrayna ordusunda insan gücü eriyor: “2 milyon kişi asker kaçağı”

ABD arabuluculuğundaki ateşkes anlaşmalarından sonuç çıkmazken, Rusya-Ukrayna cephesindeki kayıplar artıyor (Reuters)
ABD arabuluculuğundaki ateşkes anlaşmalarından sonuç çıkmazken, Rusya-Ukrayna cephesindeki kayıplar artıyor (Reuters)

Ukrayna ordusu, Rusya’ya karşı savaşacak asker bulmakta zorlanıyor. 

Wall Street Journal’ın analizinde, Ukrayna açısından bu yıl savaşın gidişatını belirleyecek en önemli unsurlar arasında insan gücünün yer aldığı belirtiliyor. 

Genç askerleri hızlı şekilde yetiştirip cepheye göndermek için tasarlanan "Sözleşme 18-24" programının, deneyimsiz kişileri tehlikeli savaş bölgelerine göndererek önemli kayıplara yol açtığına dikkat çekiliyor. 

18 yaşına girdiği gibi yoğun çatışmaların yaşandığı Pokrovsk cephesine gönderilen Kirilo Horbenko’nun ekimde ölmesi de buna örnek gösteriliyor. Genç asker sadece 6 ay görev yapabilmiş.

Program, genç askerlere yüksek maaş ve üniversite kontenjanı dahil çeşitli avantajlar sunarken, karşılığında 6 aylık askeri eğitim veriyor.

18 yaşındaki Vıyaçeslav Malets de ailesinin isteğine karşı gelerek geçen yıl Almanya'dan memleketi Ukrayna'ya dönüp savaşa girdi. Programa katılan ilk asker olan Malets, cephedeki hizmetlerinden dolayı Devlet Başkanı Volodimir Zelenski tarafından eylülde madalyayla ödüllendirildi.

Ancak genç savaşçı, bir ay sonra Pokrovsk cephesinde mayına basarak yaşamını yitirdi. 

Bu gelişmelerin ardından program, 18-24 yaşındaki gençleri cepheden uzaktaki drone operasyonu görevlerine yönlendirmeye başladı.

14 Ocak’ta göreve başlayan Savunma Bakanı Mihaylo Federov, bu pozisyondaki ilk açıklamasında insan gücü sıkıntısına dikkat çekmiş, 2 milyon Ukraynalının askerlikten kaçtığını söylemişti.

Ayrıca 200 binden fazla askerin firar ettiğini, bunun Ukrayna ordusunun beşte birine tekabül ettiğini vurgulamıştı. 

Ukrayna'nın cephe hatlarını düzenli olarak ziyaret eden ABD merkezli düşünce kuruluşu Dış Politika Araştırma Enstitüsü’nden Rob Lee, şunları söylüyor: 

İnsan gücü, 2026’da Ukrayna'nın savaş alanında nasıl bir performans göstereceğini belirleyecek en önemli unsur. Bu, aynı zamanda Rusya'nın ne kadar ilerleyebileceğini de belirleyecek.

Washington merkezli düşünce kuruluşu Stratejik ve Uluslararası Çalışmalar Merkezi'nin (CSIS) raporuna göre, Rusya'nın Şubat 2022'deki saldırısıyla başlayan savaşta yaklaşık 2 milyon kişi öldü, yaralandı ya da kayboldu. 

Çalışmada, Rusya'nın yaklaşık 1,2 milyon kayıp verdiği ifade ediliyor. Ukrayna içinse bu rakam 600 bin civarında. 

Rus ordusunda 275 bin ila 325 bin askerin hayatını kaybettiği, Ukrayna ordusundaysa 100 bin ila 140 bin askerin yaşamını yitirdiği aktarılıyor.

Independent Türkçe, Wall Street Journal, New York Times