Araştırma: Patates yemek kilo vermeye yardımcı olurhttps://turkish.aawsat.com/home/article/4013211/ara%C5%9Ft%C4%B1rma-patates-yemek-kilo-vermeye-yard%C4%B1mc%C4%B1-olur
Araştırma: Patates yemek kilo vermeye yardımcı olur
Patates önemli besinlerle doludur (Reuters)
ABD’de yürütülen yeni bir çalışma, patates yemenin insanların kilo vermesine yardımcı olabileceğini gösterdi.
The Telegraph gazetesinin haberine göre, çalışma ekibi patatesin önemli besinlerle dolu olduğunu ve sağlıklı bir diyetin parçası olabileceğini belirtti.
Patates daha önce kilo alımı ve tip 2 diyabet riskinin artmasıyla bağlantılı olarak görüldü ve insülin direnci olan kişilere patatesten kaçınmaları söylendi. Ancak yeni bulgular bunun doğru olmayabileceğini gösteriyor.
Yaşları 18 ile 60 arasında değişen, aşırı kilolu, obez veya insülin direnci olan 36 kişi üzerinde yapılan araştırmada, bunların yarısına ağırlıklı olarak etli veya balıklı patates, diğer yarısına ise çeşitli yiyeceklerle beslenmeleri söylendi.
Amerikalı araştırmacılar, patatesin katılımcıların az miktarda yiyerek kendilerini tok hissetmelerine yardımcı olduğunu ve böylece çok daha yüksek kalori içeren diğer yiyeceklerin tüketimini azalttığını ve bunun da kilo vermeye yardımcı olduğunu buldu.
Baton Rouge’daki Pennington Biyomedikal Araştırma Merkezi’nden çalışmanın eş araştırmacısı Profesör Candida Rebello şunları söyledi:
“İnsanlar, tok hissetmek için kalori içeriğine bakılmaksızın aynı ağırlıktaki yiyecekleri yeme eğilimindedir. Patates gibi daha ağır ve kalorisi düşük yiyecekler yiyerek, tükettiğiniz kalori miktarını kolayca azaltabilirsiniz. Çalışmamızın en önemli yönü, öğünlerin porsiyon boyutunu azaltmamış olmamız, ancak patatesleri dahil ederek kalori içeriğini düşürmemizdir.”
Rebello, ağırlıklı olarak patates yiyen katılımcıların kendilerini daha tok hissettiklerini ve çoğu durumda yemeklerini bile bitirmediklerini belirterek, “Aslında, çok az çabayla kilo verebilirsiniz” dedi.
Dünyanın en pahalı yiyeceklerinin besin değerleri gerçekten maddi değerlerine eşdeğer mi?https://turkish.aawsat.com/ya%C5%9Fam/5268222-d%C3%BCnyan%C4%B1n-en-pahal%C4%B1-yiyeceklerinin-besin-de%C4%9Ferleri-ger%C3%A7ekten-maddi-de%C4%9Ferlerine-e%C5%9Fde%C4%9Fer
Dünyanın en pahalı yiyeceklerinin besin değerleri gerçekten maddi değerlerine eşdeğer mi?
Havyar, trüf mantarı ve safran, 2026 yılında dünyanın en pahalı yiyecekleri oldu (Pexels)
İran kökenli havyar ve safran, dünyanın en pahalı gıdaları listesinin başında yer alıyor. Bu durum, insanı neredeyse “Donald Trump, İran'la savaşa onun gıda zenginliklerine el koymak için mi girdi?” şeklindeki alaycı soruyu sormaya itiyor.
‘Zenginlik’ kelimesinin kullanımında hiçbir abartı yok. Safran ‘kızıl altın’ lakabıyla anılırken İran havyarı ‘elmas’ adıyla biliniyor ve bir kilosunun fiyatı 25 bin dolara kadar alıcı buluyor.
Dünyanın en pahalı yiyeceklerinin kilogram başına fiyatları (Kaynak: Worldostats)
Birkaç hafta önce istatistik platformu Worldostats, 2026 yılının en pahalı yiyecekler listesini yayınladı.
Şarku’l Avsat’ın Worldostats’tan aktardığı listenin zirvesinde adını hakkıyla taşıyan Elmas Havyarı yer aldı. İran kökenli Elmas Havyarı’nın kilosu 25 bin ile 35 bin dolar arasında değişiyor. Yalnızca İran'ın karasuları içindeki Hazar Denizi'nin güneyindeki derinliklerde bulunan bu havyar, daha önce dünyanın en pahalı yiyeceği olarak Guinness Rekorlar Kitabı'na da girdi.
Bu astronomik rakamı belirleyen birkaç etken söz konusu. Bunların başında nadir bu havyarın bulunması ve sınırlı üretilmesi geliyor. Elmas Havyarı yalnızca son derece nadir bir tür olan beyaz mersin balığının yumurtalarından elde ediliyor. Bunun yanı sıra yalnızca 60 ila 100 yaşındaki balıklardan elde edilmesi, özgün niteliklerini daha da artırıyor. Üretim süreci de kalite ve özgünlüğü güvence altına alan sıkı koşullara tabi.
Elmas Havyarı'nın kilosunun fiyatı 25 bin ile 35 bin dolar arasında değişiyor (Facebook)
Elmas Havyarı’nın görüntüsü, açık altın sarısından beyaza doğru açılan bir renk skalasıyla inci tanelerine benziyor. Tek bir tanenin boyutu 4 milimetreyi geçmiyor. Tadı, ince ve zarif olup genellikle hafif bir tuzlulukla birlikte ceviz ve fındığa yakın bir lezzet olarak tanımlanıyor.
Elmas Havyarı'nın besin değeri maddi değeriyle boy ölçüşebilir. Sağlıklı yağlar, omega-3, B12 vitamini ve protein bakımından zengin olan bu havyar, kalp ve beyin sağlığına faydalıyken iltihabı azaltma, bağışıklığı güçlendirme ve cilt yaşlanmasıyla mücadele eden özellikleriyle biliniyor.
Elmas Havyarı’nın elde edildiği beyaz mersin balığı (Reuters)
Beluga havyarı
İkinci sırada bir başka havyar türü yer alıyor. O da Hazar Denizi'nin derinliklerinden elde ediliyor. Beluga balinasindan aldığı adla anılan Beluga Havyarı'nın kilosu 7 bin ile 20 bin dolar arasında değişiyor.
Bu havyarın yüksek fiyatı, dişi mersin balığının son derece uzun olgunlaşma sürecinden kaynaklanıyor. Çünkü dişi mersin balığının yumurtlamaya hazır hale gelmesi 25 yıl alıyor. Bu durum, havyar yetiştiricisinin yatırımını geri almadan önce balıklarını beslemek için hem büyük miktarda para hem de uzun zaman harcamak zorunda olduğu anlamına geliyor. İklim değişikliği, yaşam alanlarının yok olması ve ithalat yasakları da bu havyarı daha da nadir hale getiriyor. Havyarın genel olarak fiyatının yüksek olmasının bir diğer nedeni ise lüks bir ürün olarak zenginliğin simgesi sayılması. Tarihte bu havyarı ilk popüler hale getirenlerin 12. yüzyılda Rus çarları olduğu biliniyor.
Beluga Havyarı'nın fiyatı 7 bin ile 20 bin dolar arasında değişiyor (Pixabay)
Beluga Havyarı'nın rengi açık griden siyaha doğru bir skalada değişirken genellikle hiçbir ek malzeme kullanılmadan doğrudan kaşıkla yeniyor. Zaman zaman ‘Blini’ olarak bilinen küçük Rus gözlemesi üzerine de konuluyor.
Bu havyar türünün de kalp, beyin, bağışıklık sistemi ve cilt gençliği gibi sağlık üzerinde yararları bulunuyor.
Rus blini gözlemesiyle servis edilen Beluga Havyarı (Pexelsl)
Beyaz trüf mantarı
Mevsimlik yabani bir mantar türü olan trüfün pahalı olduğu herkes tarafından bilinir. Ancak belirli bir çeşidi fiyat açısından diğerlerinin çok üzerinde kalıyor. İtalyan beyaz trüfü mantarının kilosu 5 bin dolara ulaşıyor.
Beyaz trüf yalnızca erişilmesi güç, ıslak ve yabani ortamlarda, özellikle de İtalya'nın Alba bölgesinde yetişiyor. Karanlık oyuklar ve nadir ağaç kökleri arasında gizlendiğinden bulunması son derece güç olduğundan toprağın altında arama için özel olarak eğitilmiş köpeklerden yararlanılıyor.
Bu ürünü değerli kılan bir diğer etken da sezonunun (Eylül sonundan Aralık'a kadar) sınırlı olması. Hasat edilir edilmez kokusu ve ağırlığının yaklaşık yüzde beşini kaybetmeye başlayan beyaz trüfün yüksek maliyetlerle pazarlara hızla ulaştırılması gerekiyor.
Beyaz trüfün kilosu 5 bin dolara ulaşıyor (Reuters)
Beyaz trüfün eşsiz kokusu ve aroması, onu dünya genelindeki restoranların sınırlı doğal üretimi aşan miktarlarda talep ettiği son derece aranan bir ürün haline getiriyor.
Genellikle çiğ olarak ince dilimler halinde sıcak ve sade yemeklerin üzerine servis edilen beyaz trüfün böylece güçlü aromasının açığa çıkması sağlanıyor. Bu yemeklerin başında makarna, risotto ve çırpılmış ya da kızartılmış yumurta geliyor.
Beyaz trüfün sağlık için de faydaları bulunuyor. İçerdiği antioksidan maddeler sayesinde hücreleri hasardan ve yaşlanmaya karşı korurken iltihaplanmayı önlüyor ve C vitamini ile selenyum bakımından zengin olması nedeniyle bağışıklık sistemini destekliyor.
Makarna tabağının üzerine servis edilmiş beyaz trüf dilimleri (Pexels)
Safran
İran safranı ‘kızıl altın’ lakabıyla anılıyor ve kilosu 5 bin dolara satılıyor. Bilimsel adı ‘crocus sativus’ olan nadir mor çiçeklerden elde edilen bir baharat türüdür. Bu çiçeklerin her birinde yalnızca 3 kırmızı dişicik bulunur. Safran bu ince saplardan elde edilir. Yarım kilogram safran elde edebilmek için 83 bin çiçeğe ihtiyaç duyulur. Hasat süreci son derece titiz bir çalışma gerektirir, dişicikler elle tek tek koparılır ve bir kilogram kuru safran üretmek 400 saatlik emek ister.
Safranın elde edildiği kırmızı dişicikli çiçek (Pexels)
Bu çiçek yalnızca dondurucu kışları ve sıcak yazları olan belirli bir iklimde yetişebiliyor ve hasat dönemi yalnızca 6 hafta sürüyor. Dünya safran arzının yüzde doksanından fazlasını İran karşılıyor ve gıda, kozmetik ve tıbbi kullanım amaçlı yüksek talep fiyatları yukarı çekiyor.
Gıda alanında safran, pilavlarda, deniz ürünlerinde ve tatlılarda altın rengi ve kendine özgü aroma katması için kullanılmiyor. Tıbbi açıdan ise depresyon ve anksiyete vakalarında yardımcı olan bir besin takviyesi olan safranın Alzheimer hastalığı belirtilerini hafiflettiği biliniyor.
Bir kilogram safran üretmek için 400 saatlik emek harcanıyor (Pexels)
Geyik peyniri
Dünyada bu peyniri üreten yalnızca tek bir çiftlik bulunuyor. İsveç'teki bu çiftlikte süt veren yalnızca 3 geyik yaşıyor. Bu durum peyniri son derece nadir kılıyor.
Geyik peynirinin kilosu 2 bin 200 doları buluyor. Üretim koşulları da bu peyniri daha da özel hale getiriyor. Her bir geyiğin sağılması iki saat sürüyor ve hayvanları strese sokup sütlerinin kesilmesini önlemek amacıyla bu süreç tam bir sessizlik içinde gerçekleştiriliyor. Her geyik günlük yalnızca 5 litre süt üretiyor ve bu üretim yalnızca mayıs ile eylül ayları arasında gerçekleşiyor.
Dünyanın en pahalı peynirinin (pecorino) elde edildiği Moza geyiği (Pexels)
Geyik peyniri genellikle İsveç'in lüks restoranlarına satılır. Ekmek ve kraker eşliğinde ya da kremsi ve hafif ekşi aromasını ön plana çıkaran salatalarda servis edilir.
Bu peynir türünün yüksek omega-3, çinko, demir ve selenyum içeriği sayesinde sağlık için önemli faydaları bulunuyor. İltihaplanmayı azaltma ve kalp hastalıkları ile obezite riskini düşürme konusundaki rolü de biliniyor.
Gazelle peyniri (İsveç Çiftliği Üretimi)
En pahalı yiyecekler listesi, kilogram fiyatı 2 bin dolara ulaşan Japon ‘Matsutake’ mantarıyla devam ediyor. Onu İspanya’nın ‘İberya’ eti, Endonezya’nın ‘Kopi Luwak’ kahvesi, Japonya’nın ‘Kobe’ eti ve ‘Otoro’ adlı mavi yüzgeçli ton balığı izliyor.
Aşırı işlenmiş gıdalar tüketmenin Parkinson'la ilişkisi tespit edildihttps://turkish.aawsat.com/ya%C5%9Fam/5151031-a%C5%9F%C4%B1r%C4%B1-i%C5%9Flenmi%C5%9F-g%C4%B1dalar-t%C3%BCketmenin-parkinsonla-ili%C5%9Fkisi-tespit-edildi
Aşırı işlenmiş gıdalar tüketmenin Parkinson'la ilişkisi tespit edildi
Fotoğraf: Unsplash
Yeni bir araştırmaya göre aşırı işlenmiş gıdaları düzenli tüketen kişilerde Parkinson hastalığının erken belirtilerinin görülme riski, tüketmeyenlere göre daha yüksek olabilir.
Aşırı işlenmiş gıdalar arasında koruyucu maddeler, yapay renklendirici ve tatlandırıcıların yanı sıra emülgatör gibi katkı maddeleri içeren, seri üretilen ekmek, cips, tahıl gevrekleri ve gazlı içecekler var.
Daha önceki araştırmalarda, aşırı işlenmiş gıdaların sık tüketilmesinin obezite, kalp hastalığı, kanser ve erken ölüm gibi sağlık sorunlarıyla bağlantılı olduğu tespit edilmişti.
Hakemli dergi Neurology'de yayımlanan bir araştırma, aşırı işlenmiş gıdaları düzenli olarak tüketmenin, Parkinson hastalığının erken belirtileriyle güçlü bir bağlantısı olduğunu ortaya koydu. Bunlar daha sonra titreme ve hareket yavaşlaması gibi daha ciddi semptomlara dönüşebiliyor.
Çin'deki Fudan Üniversitesi'nden araştırmanın yazarı Xiang Gao, "Araştırmamız, şekerli gazlı içecekler ve paketlenmiş abur cuburlar gibi işlenmiş gıdaları çok fazla tüketmenin, Parkinson hastalığının erken belirtilerini hızlandırabileceğini gösteriyor" diyor.
Sağlıklı beslenme, nörodejeneratif hastalık riskinin azalmasıyla ilişkilendirildiğinden kritik önemde ve bugün yaptığımız beslenme seçimleri gelecekte beyin sağlığımızı önemli ölçüde etkileyebilir.
Çalışmada, öncesinde Parkinson hastalığına yakalanmamış ve ortalama yaşları 48 olan 43 bin kişi incelendi. Düzenli anketler ve tıbbi muayenelerle katılımcıların sağlık durumu 26 yıl boyunca takip edildi.
Araştırmacılar, katılımcılarda Parkinson hastalığının erken belirtileri olup olmadığını belirlemek için uyku davranışları, kabızlık, depresif belirtiler, vücut ağrısı, renk görme bozukluğu, gündüz aşırı uykulu hissetme ve koku alma yeteneğinde azalma gibi faktörleri inceledi.
Ayrıca katılımcılardan her iki ila 4 yılda bir, neyi ve ne sıklıkla yediklerini ayrıntılı bir şekilde yazdıkları bir beslenme günlüğü tutmalarını istediler.
Araştırmacılar, her bir kişinin günde ortalama ne kadar aşırı işlenmiş gıda tükettiğini hesapladı ve bunları ne kadar yediklerine dayanarak katılımcıları 5 kategoriye ayırdı.
İlk grup, günde ortalama 11 veya daha fazla porsiyon aşırı işlenmiş gıda tüketirken, en alttaki kategoridekiler günde üç porsiyondan az tüketiyordu.
Araştırmacılar ilk grubun Parkinson hastalığının en az üç erken belirtisini gösterme olasılığının, günde üç porsiyondan az tüketenlere kıyasla 2,5 kat daha yüksek olduğunu buldu.
Bu sonuç, yaş, fiziksel aktivite ve sigara kullanımı gibi faktörler hesaba katılarak elde edildi.
Araştırmacılar ayrıca aşırı işlenmiş gıdaların daha fazla tüketilmesinin, kabızlık hariç neredeyse tüm semptomların görülme riskinin artmasıyla güçlü bir bağlantısı olduğunu saptadı. Dr. Gao, "İşlenmiş gıdaları daha az, tam ve besleyici gıdaları daha fazla tüketmeyi tercih etmek, beyin sağlığını korumada iyi bir strateji olabilir" diyor.
Çalışmanın bir sınırlamasına değinen araştırmacılar, katılımcıların aşırı işlenmiş gıdaları tüketme miktarlarını kendilerinin bildirdiğini ve ne kadar yediklerini doğru bir şekilde hatırlamayabileceklerini belirtiyor.
Dr. Gao şu ifadeleri kullanıyor:
İşlenmiş gıdaların daha az tüketilmesinin Parkinson hastalığının en erken belirtilerini yavaşlatabileceği bulgumuzu doğrulamak için daha fazla çalışmaya ihtiyaç var.
Independent Türkçe
Kola ve patates kızartması migrene iyi mi geliyor?https://turkish.aawsat.com/ya%C5%9Fam/5149865-kola-ve-patates-k%C4%B1zartmas%C4%B1-migrene-iyi-mi-geliyor
Kola ve patates kızartması migrene iyi mi geliyor?
McMigren menüsü herkeste işe yaramayabilir (Unsplash)
Migren ağrısı başladığında ağrıkesici kullanmak ve göze soğuk kompres uygulamak gibi yöntemler çoğu kişi tarafından biliniyor.
Peki ya patates kızartması yiyip kola içmeye ne dersiniz? TikTok'ta trend haline gelen bu leziz yöntemi uygulayan pek çok kişi, ağrılarının dindiğini söylüyor. "48 saatlik ağrıyı kesti" diyen de var, "Bu bir mucize" diyen de…
Uzmanlar pek de sağlıklı sayılmayacak bu yöntemin gerçekten işe yarayıp yaramayacağını anlattı.
Women's Health'e konuşan nörolog Clifford Segil, koladaki kafeinin migrenden muzdarip pek çok kişiyi rahatlattığını belirtirken ağrıları tetiklenenlerin de az olmadığı uyarısını yapıyor.
Sinir hastalıkları uzmanı Dharti Dua, kafeinin migren sırasında genişleyen damarların yeniden daralmasını sağladığını belirtiyor. Bu da nöronlar tarafından iletişim için kullanılan nöropeptidlerdeki iltihaplanmayı azaltarak acıyı azaltıyor olabilir.
Dua'nın bir diğer açıklaması da kafeinin beyinde bağlandığı reseptörlerin acı algısını kısıtlaması.
Uzmanlar, patates kızartmasındaki "mucize" faktörününse tuzdaki sodyum olduğunu ifade ediyor.
Kandaki sodyum seviyesinin artmasına dikkat çeken Dr. Segil, "Bu sayede beyin küçülerek başağrılarını azaltabiliyor" diyor.
Segil, kafein gibi tuzun da migren ağrılarını tetikleyebildiği şerhini de düşüyor.
Dr. Dua ise tuzdaki elektrolitlerin de fayda sağlayabileceğine işaret ediyor.
Diğer yandan uzmanlar kola ve patates kızartması menüsünü önermeye mesafeli.
Yüksek dozda kafeinin uykusuzluk, kaygı, taşikardiye yol açabileceğine, tuzunsa tansiyon hastaları için sıkıntılı olduğuna vurgu yapıyorlar.
Örneğin Prof. Peter Goadsby "Esneme, uykusuzluk, ruh hali değişimlerindeki sıklık, daha çok idrar yapma ve canın şekerle tuz çekmesi gibi uyarı işaretlerini hissedebilirsiniz. Vücudunuzu dinleyin, TikTok'u değil" diyor.
Migrenin insanların yüzde 10'undan fazlasını etkilediği tahmin ediliyor. Kadınlarda erkeklere göre yaklaşık üç kat daha yaygın görülüyor.
Genellikle kafa bölgesinde saatlerce veya günlerce sürebilen zonklayıcı ağrıya neden olan migren, ışığa veya sese duyarlılık, mide bulantısı, kusma veya görme bozukluklarına da sebebiyet verebiliyor.
Independent Türkçe, BBC, Women's Health
لم تشترك بعد
انشئ حساباً خاصاً بك لتحصل على أخبار مخصصة لك ولتتمتع بخاصية حفظ المقالات وتتلقى نشراتنا البريدية المتنوعة
