Irak’ta gecekondu mahallerine yönelik muamele tartışma yarattı

Irak parlamentosunda gecekondu sorununu çözmek için yeni hamle (INA)

Irak’ta gecekondu sorunu veya konut suistimalleri olarak bilinen sorunların yanı sıra özellikle devlet arazileri ve mülklerine izinsiz ev yapanlara kira bedeli uygulanmasını ele alan yasanın geçtiğimiz Cumartesi günü (8 Ekim) parlamentoya getirilmesi Irak’ta yeni bir tartışmanın fitilini ateşledi.
Parlamento önceki gün, Hizmetler, İnşaat ve Hukuk Komiteleri tarafından sunulan “Konut Suistimallerine Yönelik” yasa tasarısının ilk okumasını tamamladıktan sonra “yasanın amacının, yürürlüğe girdiği tarihten önce devlete veya belediyelere ait arazilere yapılan konut ihlallerinin temel tasarımlar çerçevesinde ele alınması ve izinsiz girenlerin gasp ettiği arazilere kiraya verilerek hukuki durumlarının düzeltilmesi” olduğu bildirildi.
Şarku’l Avsat’ın Irak Planlama Bakanlığı’ndan edindiği bilgilere göre Bakanlık, geçtiğimiz Haziran ayında, Temsilciler Meclisi'ne sunduğu yasanın “sakinlerine ait gecekondu arazilerine sahip olmayı veya alternatif konut kompleksleri inşa ederek tazmin etmeyi” içerdiğini açıklamıştı. 2019’da yapılan son keşifte, başkent Bağdat ve diğer vilayetlerde yaklaşık 4 bin gecekondu mahallesi olduğu ortaya çıktı.
Öte yandan Nuri el Maliki liderliğindeki Kanun Devleti Koalisyonu, yasa önerisini reddederek duydukları hoşnutsuzluğu dile getirdi. Koalisyon tarafından yapılan açıklamada, Bakanlar Kurulu Genel Sekreterliği tarafından Temsilciler Meclisi'ne gönderilen kanun tasarısına göre Kanun Devleti Koalisyonu’nun önceki gün parlamentoda düzenlenen oturumda  tartıştığı ve hükümetin bakış açısını yansıtan rastgele konutların ele alınmasına ilişkin yasa kapsamında, gecekondu sahiplerine kiralama önerisini reddettiği bildirildi.
Açıklamada, başından beri bu yasa tasarısına itiraz ettikleri, mevcut haliyle de yasanın çıkarılmasının en güçlü muhaliflerinden biri olacakları aktarıldı.
Kanun Devleti Koalisyonu açıklamasında, “İlkelerimizin ve sosyal adalete olan mutlak inancımızın bize dayattığı temel gereksinimimiz zorunluluk. Özellikle çoğunluğunun günlük geliri kısıtlı olduğu için bu alanların sakinlerine ait olması gerekir” ifadelerine yer verdi.
Açıklamada, dezavantajlı kesimlere, bu bölgelerdeki vatandaşların çıkarlarına hizmet edecek ve onlara yeterli hizmetleri sağlayacak şekilde çalışılacağına dair söz verilirken, bunun her Iraklı için anayasal hak olduğu hatırlatıldı.
Irak parlamentosunun Hukuk Komisyonu üyesi Arif el Hamami, “Yasa hükümet tarafından meclise gönderildi. Yasayı hazırlayan meclis değil, dolayısıyla meclise yapılan saldırı haksız” ifadelerini kullandı.
Hamami basın açıklamasında, herhangi bir yasanın ilk okumasında müdahale edilmesine veya değiştirilmesine izin verilmediğini belirterek, tartışmaların ikinci okuma ve oylamadan sonra yapıldığını söyledi.
Hammai, yasanın olumlu yönlerinin olduğunu çünkü kuralları ihlal edenlere yasallık ve meşruiyet verileceğini, kira fiyatları sembolik olacağını ancak vatandaşlar için alternatif konut birimleri sağlamada, devletin imkanıyla garanti sağlanacağını aktardı.