Kanalizasyondan Yunan tanrısı heykeli çıktı

Mermer heykel, Türkiye'nin komşusunda bulundu

Tanrıların habercisi Hermes'in Antik Roma inanışındaki karşılığı Merkür'dü (Archaeologia Bulgarica/Facebook)
Tanrıların habercisi Hermes'in Antik Roma inanışındaki karşılığı Merkür'dü (Archaeologia Bulgarica/Facebook)
TT

Kanalizasyondan Yunan tanrısı heykeli çıktı

Tanrıların habercisi Hermes'in Antik Roma inanışındaki karşılığı Merkür'dü (Archaeologia Bulgarica/Facebook)
Tanrıların habercisi Hermes'in Antik Roma inanışındaki karşılığı Merkür'dü (Archaeologia Bulgarica/Facebook)

Antik Roma döneminden kalma bir kanalizasyonda Yunan tanrılarından birini tasvir ettiği düşünülen bir heykel çıkarıldı. 

Bulgaristan'ın güneybatısında yer alan antik şehir Heraclea Sintica'da kazı yapan arkeologlar bu hafta mermer bir heykel buldu. Çok iyi korunmuş heykelin Antik Yunan tanrılarından Hermes'i tasvir ettiği düşünülüyor. 

Bugünkü Bulgaristan'ın, Yunanistan sınırına yakın bir yerindeki Heraclea Sintica, Makedonya Kralı II. Filip tarafından MÖ 356 ila MÖ 339'da kurulmuştu. 

Bilim insanları MS 4. yüzyıl sonlarındaki bir deprem yüzünden şehrin büyük ölçüde yıkıldığını söylüyor. Doğal afetin ardından hızla çöküşe geçen Heraclea Sintica, MS 500 civarinda tamamen terk edilmişti.

Yeni kazıları yürüten ekip yaklaşık 2 metre boyundaki heykelin, depremin ardından kanalizasyona yerleştirilerek toprakla kaplanması sayesinde çok iyi korunduğunu düşünüyor.
Heykelin bulunduğu Heraclea Sintica, 2002'de keşfedilmişti (Reuters)Heykelin bulunduğu Heraclea Sintica, 2002'de keşfedilmişti (Reuters)

Çalışmaya liderlik eden Lyudmil Vagalinski, "Başı korunmuş, çok iyi durumda. Ellerinde birkaç kırık var" diyor. Arkeolog heykelin, Antik Yunanlılara ait bir eserin Romalılar tarafından yapılan bir kopyası olduğunu ekliyor.

Arkeologlar, Roma İmparatorluğu'nda Hıristiyanlığın resmi din olmasından sonra bile Heraclea Sintica halkının heykeli korumaya çalışmış olabileceği görüşünde. Vagalinski şu ifadeleri kullanıyor:

Pagan olan her şey yasaktı ve yeni ideolojiye katıldılar ancak görünüşe göre eski tanrılarına sahip çıkmışlar.

Öte yandan heykelin kanalizasyona konması, eski inanışların sembolik bir reddi olarak da yorumlanabilir.

Arkeologlar, mermer heykelin hem Heraclea Sintica'da hem de Bulgaristan'da bulunan en iyi durumdaki antik dönem heykellerinden biri olduğunu tahmin ediyor.

Independent Türkçe, Reuters, Heritage Daily



Çin merkezli yapay zeka şirketlerine ​​'komünist' ayar

Çin, üretken yapay zeka alanında üstünlük için ABD ile yarışıyor (Reuters)
Çin, üretken yapay zeka alanında üstünlük için ABD ile yarışıyor (Reuters)
TT

Çin merkezli yapay zeka şirketlerine ​​'komünist' ayar

Çin, üretken yapay zeka alanında üstünlük için ABD ile yarışıyor (Reuters)
Çin, üretken yapay zeka alanında üstünlük için ABD ile yarışıyor (Reuters)

Şarku'l Avsat'ın The Telegraph'tan aktardığı habere göre Çin'deki teknoloji şirketleri, yapay zeka işlevlerinin Komünist Partinin söylemleri ve sosyalist değerleri somutlaştırdığından emin olmak için hükümet yetkilileri tarafından test ediliyor.

ByteDance ve Alibaba gibi büyük isimlerin yanı sıra küçük girişimler de, Tiananmen Meydanı katliamı ve Çin Devlet Başkanı Şi Jinping'in yönetimi gibi siyasi açıdan hassas konularda parti çizgisine uyup uymadıkları inceleniyor.

Pekin, teknolojik olarak kendi kendine yeterliliği bir öncelik haline getirerek, üretken yapay zeka alanında üstünlük kurmak için ABD ile bir yarış halinde.

Yapay zeka, yanıtlar üretmek için geniş dil modellerine dayanıyor ve çekiciliği kısmen özgür düşünebildiği algısından kaynaklanıyor.

Ancak Çin katı sansür yasalarını sürdürüyor ve geçen yıl chatbotlara sosyalist değerlere bağlı kalma zorunluluğu getirildi; bu nedenle yetkililer yeniliği teşvik etmeye çalışırken hizmetler ciddi kısıtlamalarla karşı karşıya kalıyor.

Denetimler, hükümetin ana internet düzenleyicisi olan Çin Siber Uzay İdaresi (CAC) tarafından yürütülüyor. Denetçilerden oluşan ekipler, yapay zekayı yöneten dünyanın en zorlu düzenleyici rejimi olma yolundaki adımları uygulamak üzere ülke geneline gönderildi.

Çin'in doğusundaki Hangzhou'daki bir yapay zeka şirketinin bir çalışanı, Financial Times'a şöyle konuştu: "İlk seferde başarılı olamadık. Sebebi pek açık değildi, bu yüzden gidip akranlarımızla konuşmak zorunda kaldık... Sadece biraz tahmin etmek ve ince ayar yapmak gerekiyor. İkinci kez başardık ama tüm süreç aylar sürdü."

Onay sürecinin titizliği, uzman mühendislerin ve danışmanların büyük dil modellerini eğitmek ve izlemek, hassas anahtar kelimelerden oluşan bir veritabanı oluşturarak, sorunlu içeriği filtrelemek için hızlı yollar bulmaya sevk etti.

Şarku'l Avsat'ın Wall Street Journal'den aktardığı habere göre hükümet, şirketlerden, modellerin "güvenli" yanıtlar üretip üretmediğini test etmek için tasarlanmış 20 bin ile 70 bin arasında soru hazırlamalarını istiyor.

Şirketlerin ayrıca, modelin yanıtlamayı reddedeceği 5 bin  ila 10 bin sorudan oluşan bir veri seti de sunması gerekiyor. Bu soruların yaklaşık yarısı siyasi ideoloji ve Komünist Partiye yönelik eleştirilerle ilgili.

Yasaklı konular arasında genellikle Tiananmen Meydanı katliamı tarihi olan 4 Haziran 1989'daki olaylar ya da Şi'nin Çin'de sansürlenen popüler bir internet meme'i olan Winnie the Pooh'a benzeyip benzemediğine ilişkin sorular yer alıyor.

Sohbet platformları, bu tür soruları, kullanıcıdan farklı bir sorgu denemesini isteyerek veya isteğe nasıl cevap vereceğini henüz öğrenmediğini söyleyerek yanıt verecek şekilde tasarlanmıştır.

Bu yılın başlarında Çin Siber Akademisi, "Çin özelliklerine sahip sosyalizmi" destekleyen bir doktrin olan Şi Jinping Düşüncesi konusunda eğitilmiş bir sohbet robotunun duyurusunu yaptı.

Çinli okul öğrencileri zaten Çin devlet başkanlarının düşünceleri hakkında dersler alıyorlar.