33 kadınla evlendiğini açıklayan Mısırlıya tepki artıyor: Kocasına geri dönmesi için hülleci olarak arkadaşıyla evlendi

Muhammed el-Melah.
Muhammed el-Melah.
TT

33 kadınla evlendiğini açıklayan Mısırlıya tepki artıyor: Kocasına geri dönmesi için hülleci olarak arkadaşıyla evlendi

Muhammed el-Melah.
Muhammed el-Melah.

Muhtemelen merhum yazar Helmy Salem, 1985'te Adil İmam'ın başrol oynadığı "A Husband on Demand" filminin senaryosunun, yeni bin yılın üçüncü on yılının başında kurgusal film senaryolarını geride bırakarak heyecan verici bir gerçeğe dönüşmesini beklemiyordu. Filmin son sahnesinde insani duyguların ve samimi sevginin güç ve paradan daha önemli olduğu vurgulansa da Mısır'da son günlerde ortaya çıkan yeni bir olay bu şekilde sonuçlanmadı.
Olay, son iki yılda yaptığı evlilikler hakkında konuşmak üzere gazeteci Şerif Amir ile çarşamba akşamı MBC Mısır kanalında yayınlanan Mısır'da Ne Oluyor televizyon programına çıkan Muhammed el-Melah adlı Mısırlı bir adamın sosyal paylaşım sitesi Facebook’daki sayfası ile ortaya çıktı. Sayfanın başlığı şuydu: Boşanmış Kadınların İlk Kocasına Dönüşü amacıyla Allah için Bedava Şeriat Hüllecisi.
Hülleci olarak gönüllü ve bedelsiz olarak 33 kez evlendiğini söyleyen Melah, bu hizmeti bazı tanıdıklarına ve arkadaşlarına da sağladığını belirtti. Bu davranışını Mısır toplumunda üç talakla boşanma adeti nedeniyle ortaya çıkan aile krizleri ile gerekçelendirerek kendini evlilikleri kurtaran biri olarak değerlendirdi.
Mısır’da bir şirkette muhasebeci olarak çalışan Melah, ücretsiz olarak hüllecilik yaptığını belirtti. Bunu bir ücret karşılığında yapmanın yanlış olacağını, bu rolü üstlenmekle ailelerin yeniden bir araya gelmesini sağlamış olduğunu öne sürdü.
Her seferinde şartların yerine getirildiği ve şer’i kaidelere uygun bir şekilde evlendiğini belirten Melah, cinsel ilişkiye engel olmaması ve evliliğin şeriata uygun olması için para almayı kabul etmediğini kaydetti. Kendi ifadesiyle ‘iki yıldan bu yana evli kadınlar için helalleştirme işlemi yaptığını, bu süreçte de 33 defa evlenip boşandığını’ söyledi. Melah’ın televizyon ekranların çıkmasının ardından büyük bir tartışma başladı. Mısır Fetva Kurumu evlilik hüllecisinin (kadının boşandığı eski kocasına geri dönebilmesi için evlendiği erkek) yaptığı işin haram olduğunu duyurdu.
Mısır Fetva Kurumu perşembe günü resmi Twitter hesabı üzerinden yaptığı açıklamada ‘üç talak ile boşanmış olan bir kadının, boşandığı kocasına dönmesi için başka bir erkekle yapılan evliliğin fakihlerin icması ile haram olduğunu’ bildirdi. Açıklamanın devamında; İbni Mesud’un Allah'ın Resulü'nden (Sallâllâhü Aleyhi ve Sellem) rivayet edildiğine göre “Hülle yapan da yaptıran da lanetlenmiştir” ve İbn Ömer'den -Allah ondan razı olsun- rivayet olunduğuna göre Resulullah’a bu durumda bir kadının kocası ile durumu sorulduğunda zina cevabını vermesini delil olarak sundu.
Muhammed el-Melah hülleci olarak ilk evlilik deneyiminin ayrıntılarını şöyle anlattı:
“Arkadaşlarımla oturuyordum ve kız arkadaşımın kocasından boşandığını öğrendim. Ona hülleci bulmasını ve onunla evlenmesini önerdim. Akabinde onunla evlenmeyi teklif ettim.” Böylelikle Melah kadının önceki kocasına geri dönmesi için hülleci olarak arkadaşıyla evlendi. Gerçekten de sadece iki gün kadınla evlendi ve sonra onu boşadı.
Muhammed el-Melah'ın yayınlandığı televizyon programının ilgili bölümü, yüzlerce kişinin alay konusu oldu. Mısır'daki sosyal paylaşım sitelerindeki alaycı yorumlar zengin bir içerik haline geldi.
El-Ezher Üniversitesi'nden Prof. Dr. Mebruk Atite, Muhammed el-Melah'ın yaptığı açıklamaya tepki gösterdi. İslam'da evliliğin bir devam şartı olduğunu vurguladı. Boşanmaları durumunda şeriatın, kocanın karısıyla tekrar evlenmesine, ikinci kez boşanırsa bunu tekrar yapmasına izin verdiğini üçüncü kez boşanırsa başka bir kocayla hileli olmayan bir evlilik yapmadan ve bu evlilik ölüm veya boşanma ile sonuçlanmadan evlenme hakkının olmadığını vurguladı.
Diğer yandan Melah, karısının kendisinden 3 talakla boşanması durumunda, geri dönmek için bir hülleciyle ilişkisine itiraz etmediğini ifade etti.
Mısır Fetva Kurumu’nun bu eylemin yasak ve caiz olmadığına dair bir fetva vermesi durumunda, aile ve boşanma sorunlarını göz önünde bulundurarak hülleci olarak çalışmayı bırakacağını vurguladı.
33 eşinin doğum kontrol yöntemi kullandıkları için kendisinden hamile kalmadığını belirterek en uzun evliliğinin 10 gün sürdüğünü ve eşini düzenli olarak ziyaret ettiğini açıkladı.
Melah, konunun inanılmaz olarak karşılanabileceği nedeniyle 33 evlilik ve 33 boşanma akdini cep telefonunda sakladığı bilgisini verdi.
Birçok takipçi, Melah'ın soruşturmaya tabi tutulmasını ve yargılanmasını talep etti. Ancak Melah, yaptığının yasal olduğunu ve yasalarca suç sayılmadığını savundu.



Seyfülislam Kaddafi... ‘Potansiyel varisten’ suikast kurbanına

Seyfülislam Kaddafi (Reuters – Arşiv)
Seyfülislam Kaddafi (Reuters – Arşiv)
TT

Seyfülislam Kaddafi... ‘Potansiyel varisten’ suikast kurbanına

Seyfülislam Kaddafi (Reuters – Arşiv)
Seyfülislam Kaddafi (Reuters – Arşiv)

Geçtiğimiz salı akşamı, Libya’nın eski lideri Muammer Kaddafi’nin oğlu Seyfülislam Kaddafi’nin öldürüldüğünün açıklanmasıyla birlikte, uzun soluklu bir siyasi sürecin de sonuna gelindi. Yıllar boyunca uluslararası alanda ‘rejimin kabul edilebilir yüzü’ ve babasının iktidarının muhtemel varisi olarak görülen Seyfülislam Kaddafi, 2011 sonrası dönemde ise uluslararası düzeyde aranan bir sanığa dönüştü. Daha sonra başkanlığa aday olarak ortaya çıkan Kaddafi, gölgelerden çıkarak yeniden Libya’daki siyasi kutuplaşmanın merkezine yerleşti.

Peki Seyfülislam Kaddafi kimdi ve siyasi kariyeri boyunca hangi rolleri üstlendi?

‘Geçiş projesi’ olmaya çalışan rejimin oğlu

Seyfülislam Kaddafi, 25 Haziran 1972’de doğdu ve babasının onlarca yıl yönettiği Libya’da büyüdü. 1990’lı yıllarda Trablus’ta mimarlık eğitimi alan Kaddafi, daha sonra Batı ağırlıklı bir eğitim yolunu izleyerek Avusturya’da işletme eğitimi gördü. Akademik kariyerini ise 2008 yılında Londra Ekonomi Okulu’ndan (LSE) aldığı doktora derecesiyle tamamladı. Bu eğitim süreci, ona aynı anda hem ‘teknokrat’ hem de ‘elit’ bir imaj kazandırdı.

dferg
Libya lideri Muammer Kaddafi'nin oğlu Seyfülislam, 23 Ağustos 2011 tarihinde başkent Trablus'ta destekçilerini selamlıyor. (Reuters)

Ancak eğitim, siyasetten bağımsız bir unsur olmadı. Çeşitli anlatımlara göre Seyfülislam Kaddafi, bu süreçte Batılı çevreler ve etkili isimlerle geniş bir ilişki ağı kurdu; babasının rejimine temkinli yaklaşan başkentlerle Libya arasında bir köprü olarak kendini konumlandırmasında bu bağlantılar belirleyici rol oynadı.

‘Uluslararası bir figür’ olarak yükselişi ve uzlaşma dosyaları

2000’li yılların başından itibaren, herhangi bir resmî ve sürekli devlet görevi üstlenmemesine rağmen, Seyfülislam Kaddafi’nin adı hassas dosyalarda öne çıkmaya başladı. Dış uzlaşma süreçlerinde ve arabuluculuk girişimlerinde rol oynadı; adı, tartışmalı dönüm noktalarıyla birlikte anıldı. Bunlar arasında Lockerbie davası kapsamında yürütülen tazminat düzenlemeleri ile Batı’yla kademeli normalleşme sürecine ilişkin dosyalar yer aldı. Bu dönemde Seyfülislam, ekonomik ve siyasi modernleşmeden söz eden bir ‘reformcu’ figür olarak lanse edilirken, babasının kurduğu yönetim yapısıyla açık bir kopuş ilan etmedi.

Söz konusu yıllarda, uluslararası alandaki varlığını yönetmek üzere etrafında idari, mali ve medya alanlarında çalışan bir ekip oluşturuldu. Lüks bir yaşam tarzı ve geniş ilişki ağlarına işaret eden göstergeler dikkat çekti. Batılı bir gazetecilik anlatısı, Londra’daki ikameti süresince yürütülen yazışmalar, düzenlemeler ve halkla ilişkiler faaliyetlerini, 2011’de Muammer Kaddafi yönetimine karşı patlak veren ayaklanma öncesindeki ‘perde arkasına’ açılan nadir bir pencere olarak tanımladı.

Londra'da: Bağlantılar ve aracılar

İngiltere’de bulunduğu dönemde, özel hayat ile kamusal alan arasındaki sınırlar giderek iç içe geçti. Prestijli bir üniversitede eğitim, iş dünyasından çevrelerle ve siyasi figürlerle kurulan ilişkiler ile güvenlik ve gayriresmi temsil gereklilikleri çerçevesinde çeşitli kurum ve yapılarla temaslar bu sürecin parçaları oldu.

fevf
Libya'nın eski lideri Muammer Kaddafi'nin oğlu Seyfülislam Kaddafi, 25 Mayıs 2014 tarihinde Zintan şehrindeki bir hapishane içinden duruşmaya katılıyor. (Reuters)

Buna paralel olarak, belirli dosyalar etrafında halkla ilişkiler faaliyetleri yoğunlaştı. Bunların başında, İngiltere’de ve uluslararası alanda uzun süre tartışma konusu olan Lockerbie hükümlüsü Abdülbasit el-Megrahi’nin serbest bırakılmasına yönelik girişimler geldi. Batılı raporlara göre bu süreç, medya ve siyasi baskı faaliyetleriyle birlikte yürütüldü.

2011... Devrimle yüzleşme

Şubat 2011’de Libya’da başlayan protestolar ve ardından patlak veren savaşla birlikte, Seyfülislam Kaddafi’nin söylemi de değişti. ‘Reform’ vurgulu çizgiden açık bir meydan okuma diline geçen Kaddafi, rejimi savunan ve muhaliflerini tehdit eden açıklamalarla kamuoyunun karşısına çıktı. Bu tablo, birçok gözlemciye göre, onu sistem içinde ‘yumuşak bir alternatif’ olarak konumlandıran imajın sona erdiği kırılma noktası oldu. Bu gelişmelerin ortasında, Uluslararası Ceza Mahkemesi (UCM) 27 Haziran 2011’de Seyfülislam Kaddafi hakkında insanlığa karşı suçlar kapsamında tutuklama kararı çıkardı.

sdf8o98
Seyfülislam Kaddafi, 19 Kasım 2011'de Libya'nın Zintan kentinde bir uçakta otururken (Reuters)

Trablus’un düşmesi ve Muammer Kaddafi’nin öldürülmesinin ardından, Kasım 2011’de Seyfülislam Kaddafi’nin yakalandığı açıklandı. Böylece, uzun süreli tutukluluk ve kamuoyundan uzak bir dönemle tanımlanan yeni bir sürece girildi.

Trablus’taki bir mahkeme, 2015 yılında, Seyfülislam Kaddafi’yi gıyabında kurşuna dizilerek idam cezasına çarptırdı. Yaklaşık 30 Kaddafi dönemi yetkilisiyle birlikte yargılandığı davada, babasının iktidarına karşı ayaklanma sırasında göstericilerin öldürülmesi de dahil olmak üzere savaş suçlarından hüküm giydi. Ancak söz konusu karar daha sonra iptal edildi.

Kayboluş ve ardından 'siyasi geri dönüş'

Seyfülislam Kaddafi’nin 2017 yılında bir af yasası kapsamında serbest bırakıldığı duyuruldu. Bu tarihten sonra kamuoyundaki görünürlüğü sınırlı kalan Kaddafi, 2021’de başkanlık seçimleri için adaylık başvurusunda bulunarak yeniden gündeme geldi. Gür sakalı ve geleneksel kıyafetleriyle verdiği görüntü, eski rejim yanlılarının toplumsal tabanının bir kesimiyle uzlaşma mesajı olarak yorumlanırken, yıllar süren bölünmenin ardından merkezi devlet fikrini yeniden canlandırma çabasına da işaret etti.

Ancak bu geri dönüş, hukuki ve siyasi engellere takıldı. Libya içindeki önceki yargılamalar ve verilen hükümler ile UCM’nin tutuklama kararının yürürlükte olması, Seyfülislam Kaddafi’nin adaylığını tartışmalı bir mesele haline getirdi.

Öldürülmesi

3 Şubat 2026’da Libya’nın resmi haber ajansı, Seyfülislam Kaddafi’nin öldürüldüğünü duyurdu. Seyfülislam’ın siyasi ekibinin başkanı Abdullah Osman, Libya el-Ahrar televizyon kanalına yaptığı açıklamada, 53 yaşındaki Seyfülislam Kaddafi’nin evinde dört kişilik bir grup tarafından öldürüldüğünü söyledi. Osman, “Dört silahlı kişi Seyfülislam’ın ikametgâhına girdi, güvenlik kameralarını devre dışı bıraktıktan sonra kendisini öldürdü” ifadesini kullandı.


Almanya, "güvenlik gerekçeleriyle" Kuzey Irak'taki asker sayısını azaltıyor

Alman askerleri (DPA)
Alman askerleri (DPA)
TT

Almanya, "güvenlik gerekçeleriyle" Kuzey Irak'taki asker sayısını azaltıyor

Alman askerleri (DPA)
Alman askerleri (DPA)

Alman Silahlı Kuvvetleri, Ortadoğu'daki gerginliğin tırmanmasıyla birlikte "güvenlik gerekçeleriyle" Kuzey Irak'ta konuşlandırılan asker sayısını azaltacağını duyurdu.

Alman ordusunun operasyon komuta merkezi, artan bölgesel gerginlikleri gerekçe göstererek dün, görev için varlığı gerekli olmayan personelin geçici olarak Kürdistan Bölgesi'nin başkenti Erbil'den çekileceğiniaçıkladı.

Askeri bir sözcü, yeniden konuşlandırılacak asker sayısını veya bölgede kalacak gücün büyüklüğünü belirtmekten kaçındı.

Şarku’l Avsat’ın Alman Der Spiegel dergisinden aktardığına göre bu adım, Amerika Birleşik Devletleri ve İran arasında potansiyel bir askeri gerilimin artması riskine yanıt olarak atıldı.

Dergi, Washington ve Tahran arasındaki devam eden ve artan gerilimler nedeniyle bu adımın gerekli olduğunu belirten bir parlamento brifingine atıfta bulunarak, Almanya'nın Kuzey Irak'taki askeri varlığını önemli ölçüde azaltmayı planladığını bildirdi.

Ortak Operasyonlar Komutanlığı ise bu adımı ihtiyati bir önlem olarak nitelendirerek, kalan personelle temel görevlerini yerine getirmeye devam edeceğini vurguladı.

Kararın, sahadaki çok uluslu ortaklarla yakın bir koordinasyon içinde alındığını belirten yetkili, Alman askerlerinin güvenliğinin en büyük öncelik olduğunu vurguladı.

Almanya, DEAŞ'ın yeniden ortaya çıkmasını önlemek amacıyla Irak güçlerine eğitim de dahil olmak üzere Irak'ı desteklemek için uluslararası bir misyona katılıyor.

Misyon Erbil'e odaklanmış durumda, ancak Der Spiegel'in haberine göre son zamanlarda yaklaşık 300 Alman askeri ülke genelinde, çoğunlukla Ürdün'de konuşlandırıldı.


CENTCOM, bir hafta içinde Suriye'deki DEAŞ hedeflerine karşı 5 hava saldırısı düzenlediğini duyurdu

ABD'ye ait bir Apache helikopteri, 14 Ağustos 2024'te gerçek mühimmatla yapılan eğitim tatbikatı sırasında (Reuters)
ABD'ye ait bir Apache helikopteri, 14 Ağustos 2024'te gerçek mühimmatla yapılan eğitim tatbikatı sırasında (Reuters)
TT

CENTCOM, bir hafta içinde Suriye'deki DEAŞ hedeflerine karşı 5 hava saldırısı düzenlediğini duyurdu

ABD'ye ait bir Apache helikopteri, 14 Ağustos 2024'te gerçek mühimmatla yapılan eğitim tatbikatı sırasında (Reuters)
ABD'ye ait bir Apache helikopteri, 14 Ağustos 2024'te gerçek mühimmatla yapılan eğitim tatbikatı sırasında (Reuters)

ABD Merkez Komutanlığı (CENTCOM) yaptığı açıklamada, güçlerinin 27 Ocak ile 2 Şubat tarihleri ​​arasında Suriye'deki DEAŞ hedeflerine karşı 5 hava saldırısı düzenlediğini duyurdu. X platformu üzerinden dün yayınlanan açıklamada CENTCOM, DEAŞ’ın iletişim merkezlerini ve silah depolarını tespit edip imha ettiğini belirtti.

CENTCOM Başkanı Brad Cooper, “Bu saldırılar, DEAŞ’ın Suriye'de yeniden güçlenmesini önleme kararlılığımızın altını çiziyor… ABD'nin, bölgenin ve tüm dünyanın güven içinde yaşayabilmesi için DEAŞ’ın kalıcı olarak yenilgiye uğratılmasını sağlamak üzere Küresel Koalisyon ile koordineli olarak çalışıyoruz” dedi.  

CENTCOM açıklamasında, askeri operasyonlarının son iki ayda 50'den fazla DEAŞ üyesinin öldürülmesi veya yakalanmasıyla sonuçlandığı vurgulandı.