'Tarihte bugün' köşesi

The Moscow Times gazetesinin, ‘Tarihte bugün’ köşesi; savaşlar, felaketler, zaferler ve yenilgiler, yüksek bir sanat ve edebiyatın karışımı olan bu büyük ülkede yaşayan büyük isimlerin ve olayların sergisi gibidir. Kuşkusuz Rusya’nın tarihi kadar dramatik bir ülke tarihi yoktur.
Bu ayın 9’unda The Moscow Times gazetesi, en büyük yazarı ve dünyanın her yerindeki eleştirmenlerin tarihteki en büyük romancılardan biri olarak gördüğü Lev Tolstoy’un doğum yıldönümünü kutladı.
Tolstoy’un bu konumu elde etmesinin nedeni Victor Hugo’nun Sefiller şaheserinden etkilenerek yazmaya başladığı Savaş ve Barış romanıdır. Dünya edebiyatının en ünlü başlıklarından biri olan başlığını ise yine Fransız anarşist Pierre-Joseph Proudhon’un kitabından alıntılamıştı.
Birçok yazar gibi Kont Tolstoy’un hayatı da büyük bir romandı. Bir yandan Kafkas savaşında savaşan cesur bir kahraman, diğer yandan kan görünce bayılan birisiydi. Gayrımeşru bir otorite olduğunu düşündüğü devlete karşı ömrünün sonuna kadar devam eden muhalif tutumunu, tesadüf eseri tanık olduğu bir idam sahnesinin ardından benimsemişti.
Mizacı, eğitim ile uyuşmasa da hiç kimse onun kadar bilimin değerini bilememiştir. Bu konuda Hint yazar Rabindranath Tagore gibiydi. Malının mülkünün büyük bir kısımını yoksullara harcayarak, onlar için 13 okul inşa etmişi. Ancak Tagore’nin aksine şiiri sevmiyordu. Nitekim şiir hakkında şöyle der;
“Şiir yazmak aynı anda hem toprağı ekmek hem de dans etmek gibidir.”            
Rusya gibi bir ülkede ‘tarihte bugün’ köşesi oldukça ilginç olabiliyor. Nitekim The Moscow Times gazetesi son sayılarında, tarihinin en acımasız çarı olan Korkunç İvan’ı, Stalin’in en büyük rakibi ve gönderdiği ajanlar tarafından Meksika’da öldürülen Lev Troçki gibi isimleri de andı. Ayrıca şiirlerini yasaklayan Stalin’in ölümünden sonra şiirleri zirveye ulaşan büyük Rus şair Anna Ahmatova’yı da andı. Bir düşünür, Ahmatova’yı ziyaret ettiğinde başka bir ailenin paylaştığı küçük bir dairede yaşadığını ve kendisine haşlanmış patatesten başka ikram edecek bir şey bulamadığını anlatır.
Anlatıldığına göre Mahatma Gandi, barışçıl felsefesinde Savaş ve Barış’ın yazarından çokça etkilenmiş. Tolstoy’un Sefiller romanı ve Fransız edebiyatından etkilenmesi gibi Rusya ve dünyanın her yerinde birçok nesli etkilemiş olduğu kesindir. Tolstoy’un eserleri, insanın kendisi ile en çok yalnız kaldığı saatler olan uyku öncesi saatlerde okunması için her daim yatağın başucuna bulunması gereken eserlerdendir.