Abbas-Gantz... Yeni olan ne?

İsrail Savunma Bakanı Benny Gantz ve yaklaşık 10 yıldan beri ilk kez İsrail’i ziyaret eden Filistin Devlet Başkanı Mahmud Abbas’ın Gantz’ın evinde yaptığı görüşmenin akabinde çeşitli tepkiler geldi.
Bu görüşmeye karşı çıkan Filistinliler ve İsraillilerden farklı farklı tepkiler geldi. Bu zaten beklenen bir şeydi. Ancak burada mesele bu görüşmeye karşı çıkanların ya da bu ziyaret ve zamanlaması karşısında şaşıranların tepkileri değil.
Burada mesele şu ki: Bu ziyarette yeni olan şey ne ve Devlet Başkanı Abbas’ın İbrahim Anlaşmaları hakkında bizzat yaptığı yorumlar ve bunları imzalayan ülkelere yönelik onca tehdidinden sonra neden şimdi görüştü?
İsrail televizyonunun aktardığına göre Abbas şu anki İsrail Başbakanı Naftali Bennett'in görev süresi boyunca ‘siyasi bir ilerleme’ olmayacağının farkında, ancak bununla birlikte ‘umut emaresi göstermenin’ gerekli olduğunu düşünüyor.
Fetih Hareketi Merkez Komitesi Üyesi Hüseyin eş-Şeyh, Abbas-Gantz görüşmesinden sonra Twitter hesabından yaptığı bir paylaşımda “Toplantıda, uluslararası meşruiyet kararları doğrultusunda siyasi çözüme yol açacak siyasi bir ufuk oluşturulmasının önemi ele alındı. Görüşme, uluslararası meşruiyete dayalı siyasi bir yol açmak ve Filistin halkına yönelik kışkırtıcı eylemlere bir son vermek için ciddi ve cesur bir girişim sayılıyor” ifadelerini kullandı.
Peki iyi hoş da İbrahim Anlaşmalarını imzalayan ülkelerin söylediği, Devlet Başkanı Abbas’ın sert bir dille eleştirdiği ve Fetih Hareketi ile diğerleri tarafından şiddetli bir saldırı ile karşılanan sözler de böyle değil miydi? Şimdi Devlet Başkanı Abbas İsrail Savunma Bakanı ile görüşmesini haklı çıkarmak için aynı açıklamaları tekrar etmiyor mu?
Buradaki mesele avlamak değil. Sadece sebepsiz tavırlar yüzünden kaç fırsatın kayıp gittiğini söylemek istiyoruz. İbrahim Anlaşmalarını imzalama sürecinde aklı başında kişiler Devlet Başkanı Abbas’ın ve arkadaşlarının ‘al ve müzakere et’ prensibine devam etmesi gerektiğini söylüyorlardı.
Filistinliler, Devlet Başkanı Abbas’ın dişini sıkıp siyasi çalışmaları sürdürmesini ve İsrail’in oyalama sürecini ortaya çıkarmasını gerektiren ciddi siyasi bir çalışmanın ihmal edilmesinden ve sert bir dil kullanılmasından ötürü ne çok şey kaybetti.
Siyasi çalışmaları sürdürmenin vakit kaybı olduğu, İsraillilerin hiçbir taviz vermediği, ciddi olmadıkları ve eski ABD Başkanı Donald Trump’ın taraflı olduğu söyleniyordu. Tüm bunların doğru olduğunu söylüyoruz ancak şimdi ne değişti de Abbas ve Gantz arasındaki görüşme gerçekleştirildi?
Tabi ki ortada ne yeni bir şey ne özel bir şey ne de net fırsatlar var. Ancak bu, ilişkilerin kesilmesi ve müzakereler ile siyasi çalışmaların durdurulması gerektiği anlamına gelmiyor. Bunda hiçbir çelişki yok. Çünkü buradaki tehlike Hamas için güç ve dolayısıyla da Filistinlilerin daha fazla acı çekmesi anlamına gelen Fetih’in güçsüzlüğüdür.
Devlet Başkanı Abbas'ın her fırsatı, hatta İbrahim Anlaşmalarını bile değerlendirmesi gerekiyordu. Yakalaması gereken en önemli fırsat Filistin söylemini rasyonalize etme fırsatıydı. Çünkü sert bir dil kullanmak sadece Hamas’ın işine gelir. Bu da Filistinliler arasında daha fazla bölünme demek.
Bu yüzden İsrail’i ziyaret ettikten sonra şu anda Devlet Başkanı Abbas’ın, Filistin tarafından Arap ülkeleri ile ilgili açıklamaların ve kendi açıklamalarının yol açtığı şeyi onaran gerçekçi ve rasyonel bir söylem arayışı içinde olması gerekiyor. Böylece Filistin Yönetimi hiçbir faydası olmayan popülist söylem yerine rasyonel siyasi adımlar atabilir.