İmil Emin
Mısırlı yazar
TT

İran ve yanardağ ile yüzleşmenin avantajları

Görünen o ki uluslararası toplum, İran’ın faaliyetlerinden, tutumundan ve ittifaklar üzerindeki oyunlarından az da olsa sıkıldı. İşte bu yüzden BM Güvenlik Konseyi’nin fırtınalı son toplantısında İran, eylem ve söylemlerde yanardağın kıyısına konuldu.
İran’ın füze programı yeni bir şey olmamakla birlikte etkileyici de değildi. Ancak onu ilerletme konusunda ısrarcı olmak ve daha fazla meydan okumak, Körfez, Ortadoğu ve küresel planda kaosu yayma anlamına geliyor. Bundan dolayı kararlılık ve tedbirli olmak, acil olarak ihtiyaç duyulan durum haline geldi.
İran, ilerleme ve herkesi füzeleri ile meşgul etme düşüncesinden hareketle uluslararası bir çatışma için çabalıyor sanki. Nükleer programı çerçevesinde gizli veya açık olmaksızın hızlandırılmış adımları göz ardı edilebilir. Bunu neredeyse başarmıştı da. Ancak Dışişleri Bakanı Mike Pompeo’nun şahsında Amerika’nın tavizsiz tutumu, mollaların karşısına hakikati dikti ve yaklaşık iki haftadan bu yana devam eden son füze denemelerinin ardından belgeleri ortaya çıkardı.
Özetle İran’ın füze tehditlerinin yeni bir aşamasıyla karşı karşıya değiliz. Ancak bu defa bölgeye uzanan, oradan birkaç Güney Avrupa ülkesine ve başka istihbarat kaynaklarına göre Kıta’nın yaşlı batısına kadar ulaşan yeni bir balistik füzeden bahsediyoruz.
İran’ın yaptığı, nükleer programı ve 5+1 ülkeleri ile olan anlaşmadan doğan krizden ayrı bir şey. O, daha iyi şartlara sahip bir anlaşma elde etmek üzere kartları karıştırmak için aralıksız çabalıyor. Bu şekilde uzun menzilli füzelerinin yüklü olduğu nükleer silahıyla dünyaya karşı ayaklanmasına imkân tanıyacak vakti kazanmaya devam ediyor. O zaman dünya sessiz kalacak ya da en iyi ihtimalle İran kendisini varlık sahibi ve egemenliği bölgeye pay etmek rüyası kapsamında talepleri ve avantajları olan bir güç olarak dayatacaktır.
İran’ın yaptığı, 2015 yılında İran’ın nükleer programına özel olarak imzalanan uluslararası anlaşmayı ihlal etmektir. Bu anlaşma kendisinden sekiz yıl boyunca nükleer silah yüklü balistik füzeleri ile ilişkili herhangi bir faaliyette bulunmaktan geri durmasını talep ediyor. Ve bu, ABD’nin eski Başkanı Barack Obama’nın -kendi bilir hangi sebeple- İranlıların bir sonraki adımda uluslararası arenaya dönmesine fırsat sağlamak için bıraktığı bir başka boşluktur. 
İran Hava Kuvvetleri Komutanı Emir Ali Hacızade, ülkesinin yılda 40 ila 50 füze denemesi yaptığını duyurdu. Bu, İranlıların füzelerin savunma amaçlı olduğu yönündeki zayıf iddialarını çürütüyor. Ayrıca bu durum, Batı ile kaçınılmaz bir felâkete doğru yol hazırlığı yapıldığını ortaya koyuyor.
Başta Avrupa olmak üzere Batılı ülkelerin çoğunun Başkan Trump ile olan siyasi çıkmazı sonuçları güvenli olmayan bir yola sokmaları oldukça ilginç. Özellikle de Avrupalıların geçtiğimiz günlerde İran ile ticari alışverişe özgü tarihî formüle yakın bir mekanizma konusunda anlaşmaya vardıkları açıklandıktan sonra. Bu anlaşmanın merkez noktasında Sam Amca ile arasında epey farklar olan Fransa ile sorumlusu olan Alman vatandaşları var. Alman duyguları Başkan Donald Trump’a karşı pek kibar davranmıyor ve uyum sağlamıyor.
Bununla birlikte bizim Güvenlik Konseyi toplantısında gördüğümüz durum şu şekilde ifade edilebilir: Avrupalılar, İran’ın eylemlerini ciddi bir şekilde yeniden gözden geçirme yolunda ilerliyor. Bunun için AB Temsilcisi toplantıda İran’a ‘bölgenin istikrarını sarsan tüm füze denemelerini durdurma’ çağrısında bulundu.
Avrupalıların son dönemdeki hafızası, filden ziyade balık hafızasına benziyor. İranlılar, nükleer programı konusunda geçen mart ayında Fransız Bakan Jean-Yves Le Drian’a füze programlarından ancak bir şartla vazgeçmeye hazır olduklarını iletti: Amerika ve Avrupa da füzelerinden bir an önce vazgeçecek.
Bu, İran’ın tutumunun hem şu an hem de gelecek açısından ne kadar saçma olduğunu ortaya koyuyor.
İran terörü günbegün kontrolden çıkıyor. Nitekim Latin Amerika’da faaliyet gösteriyor, Balkan ülkelerinde istihbarat ve lojistik ağlarını döşüyor, Husilere verdiği füzeleri bugün Körfez ülkelerine uzanıyor. Yarın Kızıldeniz, ertesi gün tüm Avrupa’yı tehdit altında bırakacak. Bu öfke yolu, Amerikan şehirlerine kin kusan İran nükleer başlıklarına açık... İran yanardağ ile karşı karşıya. Patlama, düşündüklerinden daha yakın.